My site

Vietnamese Traditional New Year 2012!

The festival which best epitomizes Vietnam's cultural identity is Vietnamese New Year or Tet, is is the phonetic deformation of "Tiet", a Sino Vietnamese term which means "Joint of a bamboo stern" and in a wider sense, the "beginning of a period of the year". The passage from one period to the next may cause a meteorological disturbance (heat, rain, mist) that must be exercised by ritual sacrifices and festivities. There are many Tets throughout the year (Mid-autumn Vietnamese New Year, Cold Food Vietnamese New Year, etc.). But the most significant of all is "Vietnamese New Year", which marks the Lunar New Year.

Welcome Vietnamese New Year

Vietnamese New Year occurs somewhere in the last ten days of January or the first twenty days of February, nearly halfway between winter solstice and spring equinox. Although the Lunar New Year is observed throughout East Asia, each country celebrates Vietnamese New Year in its own way in conformity with its own national psyche and cultural conditions.

For the Vietnamese people, Vietnamese New Year is like a combination of Western Saint Sylvester, New Year's Day, Christmas, Easter and Thanksgiving. It is the festival of Purity and Renewal.

B. Vietnamese New Year Customs

1. Clean and decorate the home

Homes are often cleaned and decorated before New Year's Eve. Children are in charge of sweeping and scrubbing the floor. The kitchen needs to be cleaned before the 23rd night of the last month. Usually, the head of the household cleans the dust and ashes (from incense) from the ancestral altars. It is a common belief that cleaning the house will get rid of the bad fortunes associated with the old year. Some people would paint their house and decorate with festive items.

2. Literally means "getting new clothes"

This is often the most exciting part of the Vietnamese New Year among children. Parents usually purchase new clothes and shoes for their children a month prior to the New Year. However, children cannot wear their new clothes until the first day of the New Year and onward. The best outfit is always worn on the first day of the year.

3. Farewell ceremony for the Kitchen Gods (Ong Tao)

Seven days (the 23rd night of the last lunar month) prior to Tet, each Vietnamese family offers a farewell ceremony for Ong Tao to go up to Heaven Palace. His task is to make an annual report to the Jade Emperor of the family's affairs throughout the year.


On the 23rd night of the last lunar month, Ong Tao to go up to Heaven Palace

4. New Year's Eve

However, in a literal translation, it means "Passage from the Old to the New Year". It is a common belief among Vietnamese people that there are 12 Sacred Animals from the Zodiac taking turn monitoring and controlling the affairs of the earth. Thus, Giao Thua (New Year's Eve) is the moment of seeing the old chief (Dragon for 2000) end his ruling term and pass his power to the new chief (Snake for 2001). Giao Thua is also the time for Ong Tao (Kitchen God) to return to earth after making the report to the Jade Emperor. Every single family should offer an open-air ceremony to welcome him back to their kitchen.

5. The aura of the earth

Giao Thua is the most sacred time of the year. Therefore, the first houseguest to offer the first greeting is very important. If that particular guest has a good aura (well respected, well educated, successful, famous, etc.), then the family believes that they will receive luck and good fortune throughout the year. The belief of xong dat still remains nowadays, especially among families with businesses.




Giao Thua (New Year's Eve)

6. Apricot flowers and peach flowers

Flower buds and blossoms are the symbols for new beginning. These two distinctive flowers are widely sold and purchased during Tet. Hoa Mai are the yellow apricot flowers often seen in Southern Viet Nam. Hoa Mai are more adaptable to the hot weather of southern regions, thus, it is known as the primary flower in every home. Hoa Dao are the warm pink of the peach blossoms that match well with the dry, cold weather from the North. Tet is not Tet if there is no sight of Hoa Mai (south) or Hoa Dao (north) in every home.



Peach flowers


Apricot flowers

7. Giving away red envelopes (filled with lucky money)

This is a cultural practice that has been maintained for generations. The red envelopes symbolize luck and wealth. It is very common to see older people giving away sealed red envelopes to younger people. Reciprocally, the older ones would return good advice and words of wisdom, encouraging the younger ones to keep up with the schoolwork, live harmoniously with others, and obey their parents.

This greeting ritual and Li Xi is also known as Mung Tuoi, honoring the achievement of another year to one's life.

8. Making offers for the ancestors

This ceremony is held on the first day of the New Year before noontime. The head of the household should perform the proper ritual (offering food, wine, cakes, fruits, and burn incense) to invite the souls of the ancestors to join the celebration with the family. This is the time families honor the souls of their ancestors and present the welfare of the family.

C. Vietnamese New Year Decorations

1. The plate of five fruits

A plate filled with five types of fruits sits on the ancestor’s altar in every Vietnamese home during the New Year. The fruits are colorful and meaningful. They make New Year more lively and sacred. In Asian mythology, the world is made of five basic elements: metal, wood, water, fire and earth. The plate of fruits on the family altar at New Year is one of several ways to represent this concept. The plate of fruits also represents the desire for good crops and prosperity.

The plate of fruits traditionally contains five to eight types: a bunch of bananas, a grapefruit, "Buddha’s-hand" fruit, a lemon, oranges, tangerines, apples, or persimmons. Families choose only the best looking fruit, which are arranged in a pyramid. This practice has changed with modern lifestyles. Other fruits such as sapodilla, watermelons, coconuts, and custard apples may be added to the plate. Some families even use flowers and small colored electric lights to decorate the plate.

The names of these fruits in Vietnam echo words signifying prayers for wealth. The plate of fruits gives the family altar a cozy and colorful look. It helps to stress the importance of family traditions and family life.

2. Parallel sentences

On New Year’s Day, every home liked to have a pair of parallel sentences composed and written by a scholar on red paper and hung in the place of honor, usually on both sides of the entrance door or of the ancestors’ altar.

Here are two pairs of well-known, old New Year parallel sentences:

Fat meat, pickled onions, red parallel sentences

New Year pole, strings of firecrackers, green Chung cake.

On the New Years’ Eve, pay debts on all sides; bending your legs, kick out poverty. On New Years’ day, rice wine makes your drunk; stretching your arms, carry in wealth.





3. The New Year tree

In the countryside, preparations come to and end with the raising of the New Year tree or Cay Neu in Vietnamese. The New Year tree is a piece of a bamboo five or six yards long is stripped bare excerpt for a little bunch of leaves. Near the top is suspended a round bamboo frame holding a few little fish and bells made of baked clay that tinkle softly in the wind. Beneath this frame are votive gifts and some thorny branches. At the top of the New Year tree, a small kerosene lamp is lit at night.




The New Year tree marks the way for the ancestor’s spirits who came back from the other world to enjoy New Year with the living. Evil spirits are scared away by the thorns and the tinkling of the bells. Other precautions are also taken: villagers use lime powder to sketch a drawn bow on their courtyards. The arrows of the bow are supposed to frighten away evil spirits.

4. Traditional Tet painting

The prints are used to carry on the cultural history of Vietnam, passed on at the welcoming of each Lunar New Year to younger generations through story telling.



Dong Ho Painting, a kind of Vietnamese folk painting,
is traditionally used to decorate homes for the New Year festival

D. Vietnamese New Year Foods

One of the most traditional special foods for New Year (Tet) of Vietnamese is Banh Chung or sticky rice cake. Banh Chung is made of sticky rice, pork meat and green bean, every ingredient is wrapper inside a special leaf which calls Dong. Making the Banh Chung requires care and precision in every step. The rice and green bean has to be soaked in water for a day to make it stickier. The pork meat is usually soaked with pepper for several hours. Squaring off and tying the cakes with bamboo strings require skillful hands to make it a perfect square.



One of the most traditional special foods for New Year (Tet) of Vietnamese is Banh Chung or sticky rice cake.

Banh Chung is a must among other foods to be placed on the ancestors’ altars during Tet holiday. In the old time, one or two days before Tet, every family prepares and cooks the Banh Chung around the warm fire. It is also the time for parents to tell their children folklore stories. Nowadays, families which live in villages still maitain making Banh Chung before New Years but the people in the city does not. They don't have time and prefer to go to the shop to buy it.

(http://www.vietnamawesometravel.com)

Chợ quê
Chợ quê họp ở nhà quê.
Bán buôn những thứ người quê cần dùng.
Bán nồi thì để cho vung.
Bán mặt cho đất, bán lưng cho trời.
Bán buồn thì để mua vui.
Bán khóc mua cười, bán tỉnh mua say.
Xin đừng bán ngọt mua cay.
Quanh năm vất vả ấy là chợ quê.

Nhà tớ gần công viên Gia Định nên năm nào tớ cũng đi chơi chợ Hoa Xuân, chỉ mất khoảng 10 phút đi bộ là tớ có thể ngắm đủ các loài hoa, có những loài rất lạ, tớ còn chẳng biết gọi tên là gì, nhưng nhiều nhất vẫn là mai, những bông mai vàng khoe sắc thắm, rực rỡ cả một góc công viên, có những cây mai cao lút đầu người, uốn cong hình xoắn ốc, có những chậu thì bé xíu, dễ thương để chưng trên bàn uống nước. Ngẫm lại mới thấy không có gì hợp với không khí Sài Gòn bằng mai, rất hợp với cái nắng thủy tinh nơi đây, thấy lòng chộn rộn, lâng lâng lạ.
Only 10-minute walk, I could come to the Spring Flower Market in Gia Dinh park on the occasion of the Lunar New Year, that is why I yearly come there. Here all kind of flowers are blooming. Some are so new and strange that I cannot name. Especially Ochna Integerrima (known as Hoa Mai which can be seen much in the central and southern parts of Viet Nam), with different shapes, some are person-above-head, some are shown in spiral, some are tiny enough for on-coffee-table display. This kind of flower suits with the weather here in striking yellow colour .








Những người bán hoa họ phải thức cả đêm để trông hoa và chăm sóc, công cả năm nuôi dưỡng, trông vào cái Tết để thu hoạch, cả gia đình cha mẹ con cái thay phiên nhau, họ chở hoa tới bằng xe ô tô tải nhỏ, bằng xe ba gác ..., họ bắc rạp, ghế xếp, võng... ra để bán hoa, vất vả nhưng vui. Sài Gòn đang là mùa khô, thời tiết giáp Tết lại hơi se lạnh một chút nên cũng đỡ cực hơn mùa mưa hay cái lạnh của xứ Bắc.
The florists has had to stay up overnight to look after and care thier flowers, all-year-through care, they have always been expecting for Tet to harvest. All the members of the family in turn to sell. Flowers are loaded here by vans, delivery tricycle etc, they use folding chair. hammock, put up tents for flowers sales, they work so hard but happy. Sai Gon is now in the dry season, the climate is a little cool, so it is so nice for them, it is less difficult than that one in the rainy season.




Đào được tập kết một góc công viên chuẩn bị đem ra bán. Xem ra đào có vẻ hợp với xứ lạnh hơn, vô Sài Gòn gặp nắng cái màu hồng thắm duyên dáng đã nhạt phai đi một chút, gặp cái nắng chói chang chỉ hai ngày là nở rộ và héo, cho nên chơi đào ở nơi đây không thích lắm.
Cherry Blossom flowers are gathered in a park corner for sales. Cherry Blossom flowers are not suitable in the south of Viet Nam, coming here in the heated weather, together with the sunshine all day, its colors will be faded and its flowers will be withered in just some days.



Hoa cúc vàng rực rỡ
Chrysanthemum is so bright
Các loài hoa đang khoe sắc
Flowers are showing off their glamour and beauty







Hoa hồng vàng nè.
Yellow rose

Cây màu tím này tớ hổng biết tên luôn.
How do we call this kind of flower???



Trái quất (tắc) này nhìn lạ ha.
These kumquats look so strange.






Một góc công viên Gia Định.
A corner of Gia Dinh park

Nếu lần đầu tiên đến tiểu bang Nam Dakota, hẳn bạn sẽ vô cùng ngạc nhiên và thích thú khi được tận mắt chiêm ngưỡng chân dung khổng lồ của bốn vị Tổng thống Mỹ được tạc thẳng lên núi đá hoa cương.

Kiệt tác trên núi đá

Đứng cách đỉnh Rushmore vài cây số, du khách đã nhìn thấy bức phù điêu bốn gương mặt sinh động của 4 vị tổng thống: Georges Washington (tượng trưng cho sự đấu tranh giành độc lập), Thomas Jefferson (tượng trưng cho nền dân chủ của nước Mỹ), Theodore Roosevelt (tượng trưng cho sự bảo vệ thiên nhiên) và Abraham Lincoln (tượng trưng cho sự tự do). Tuy không hẳn là những chính trị gia xuất sắc nhất, nhưng họ là biểu tượng cho những giai đoạn lịch sử đáng nhớ của nước Mỹ.

Hướng về phía Đông Nam, quần thể tượng luôn đón nhận những tia nắng ban mai đầu tiên. Mỗi khuôn mặt có chiều cao 18 mét, con mắt dài 3 mét, khoé miệng 5,5 mét, sống mũi 6 mét. Nếu lấy đầu tượng làm “chuẩn”, nhân theo tỷ lệ thì tượng toàn thân một vị tổng thống sẽ cao 215 mét. Và nếu bạn đến tham quan đúng lúc người ta đang bảo trì, tu sửa 4 khuôn mặt, thì bạn sẽ thấy các chuyên viên leo lên trên mặt tượng, trông như là những con nhện nhỏ bò trên một trái đu đủ.


Khuôn mặt 4 vị tổng thống trên núi Rushmore

Hoành tráng đến vậy, song không vì thế mà bức phù điêu thô ráp, trái lại, từng đường nét được gọt đẽo hết sức tỉ mỉ, mịn màng, các chi tiết khắc hoạ được nét riêng của từng người và trông rất có hồn. Bên dưới bốn bức tượng tổng thống, vách đá và rừng thông phủ kín. Con đường lát gỗ len lỏi dưới vách núi cho phép du khách tản bộ và ngắm nhìn gương mặt các tổng thống từ nhiều phía, nhiều góc độ.

Tâm lực của cả một đời nghệ sĩ

Có tận mắt chứng kiến 4 mặt tượng chênh vênh trên sườn núi dốc ngược, trơ trụi không một chỗ bám víu, mới thấy khâm phục lòng đam mê, sức sáng tạo và sự lao động miệt mài của Gutzon Borglum – tác giả của công trình điêu khắc vĩ đại này.

Gutzon sinh năm 1867, là con trai một người Đan Mạch nhập cư. Năm 23 tuổi, Gutzon Borglum đến Pháp theo học ngành điêu khắc với một nghệ sĩ bậc thầy của nghệ thuật điêu khắc thế giới thời bấy giờ là Auguste Rodin. Với tài năng thiên phú, Gutzon Borglum đã nhanh chóng học được bí quyết lợi dụng ánh sáng để dựng nên những bức tượng độc đáo bằng các chất liệu cứng như đá hoa cương một cách sinh động nhất.

Khi trở về Mỹ, Gutzon Borglum tình cờ gặp nhà sử học kiêm nhà chính luận tài ba Dorn Robinson. Trong cuộc gặp gỡ này, nhà sử học gợi ý rằng ông có ý tưởng dựng một bức tượng chân dung bốn vị tổng thống nổi tiếng của Mỹ, để lưu lại cho hậu thế, ghi khắc vai trò của họ trong lịch sử hình thành và phát triển của một nước Mỹ phồn thịnh. Rất tâm đắc với ý tưởng này, nhà điêu khắc Gutzon Borglum đã bắt tay vào thực hiện tác phẩm điêu khắc vĩ đại ghi dấu tên tuổi và tài năng cả một đời nghệ sĩ của mình. Địa điểm mà ông chọn là vùng núi Blake với đỉnh Rushmore trong khuôn viên rộng 15,7 km2 và cao 152 mét. So với khung cảnh xung quanh, vùng núi nổi bật trên nền của những thung lũng, rừng cây và hồ nước phía bên dưới. Vào tháng 8 năm 1927, mặc dù đã 60 tuổi nhưng Gutzon Borglum vẫn rất còn sung sức, ông đã bắt tay vào thực hiện tác phẩm để đời này.


Toàn cảnh núi Rushmore

Trong điều kiện làm việc lúc bấy giờ còn thiếu thốn phương tiện kỹ thuật cộng với nguồn kinh phí hạn hẹp, nhưng niềm hưng phấn sáng tạo và quyết tâm của một nghệ sĩ đã giúp ông thực hiện được ý nguyện. Vận dụng những kiến thức học được từ người thầy của mình cùng với những kinh nghiệm của một thời gian dài gắn bó với nghệ thuật điêu khắc, Gutzon Borglum đã dần phác họa nên chân dung của bốn nhân vật quan trọng bậc nhất trong lịch sử nước Mỹ này lên vách núi cheo leo của đỉnh Rushmore.

Người nghệ sĩ của chúng ta đã dùng những mũi khoan, thuốc nổ định vị và các phương tiện thủ công hỗ trợ để bắt đầu tạc nên khuôn mặt Georges Washington. Trên độ cao cheo leo của đỉnh núi hoa cương Rushmore, Gutzon Borglum và 360 công nhân phụ việc đã phải treo mình trên những sợi dây thừng, đẽo từng miếng đá nhỏ để tạc nên một hình ảnh lớn của chân dung tổng thống Georges Washington bằng cả lòng say mê nghệ thật và sự tôn kính dành cho nhân vật lịch sử này.

Do nhiều lý do khách quan như thời tiết, kinh phí, và sự bất hợp tác của Sở quản lý công viên quốc gia mà công trình của Gutzon Borglum liên tục bị gián đoạn, nhưng cuối cùng bức chân dung đầu tiên tạc tổng thống Georges Washington cũng được hoàn thành. Đến năm 1936 ông hoàn thành chân dung tổng thống Thomas Jefferson, năm 1937 hoàn thành bức chân dung tổng thống Abraham Lincoln. Khi bức chân dung của tổng thống Theodore Roosevelt đã gần hoàn tất thì bất ngờ nhà điêu khắc Gutzon Borglum qua đời ở tuổi 74 vì kiệt sức. Sau đó Gutzon Lincoln - người con trai đồng thời cũng là một trợ lý đắc lực của ông từ những ngày đầu bắt tay vào thực hiện công trình này - đã thay cha mình chỉ huy thực hiện nốt phần việc còn dang dở. Hai tháng sau ngày Gutzon Borglum qua đời, bức chân dung cuối cùng tạc tổng thống Theodore Roosevelt hoàn tất. Đó cũng là lúc các nghệ sĩ vĩ đại này rời khỏi đỉnh Rushmore một cách thầm lặng sau 14 năm 2 tháng làm việc.

Phải chờ đến đúng 50 năm sau, tác phẩm vĩ đại tạc chân dung bốn vị tổng thống của nước Mỹ trên vách núi Rushmore mới được coi là biểu tượng quốc gia, sau khi Tổng thống Georges Bush (cha) đến làm lễ đặt tên cho tượng đài này. Điều đáng tiếc là nhà điêu khắc vĩ đại, tác giả của tượng đài này, đã không còn sống để tận hưởng niềm vui trọn vẹn, cũng như không được tận mắt chứng kiến ngày tác phẩm mà ông bỏ công sức của cả một đời mình được đón nhận và tôn vinh. Tuy vậy, có lẽ ở bên kia thế giới, Gutzon Borglum cũng mãn nguyện khi biết rằng tác phẩm của mình giờ đây đã được coi là một trong những biểu tượng của nước Mỹ và hàng năm công trình này thu hút tới trên 3 triệu khách du lịch đến tham quan.

Việt Báo (Theo PNO)