Lưu Ánh

Nhan Hồi - họ Nhan, tên Hồi. Tự là Tử Uyên nên cũng gọi là Nhan Uyên, là con của ông Nhan Do, người nước Lỗ. Nhan Hồi theo học với Đức Khổng Tử, và là học trò giỏi nhất trong số các học trò của Đức Khổng Tử, kém hơn Đức Khổng Tử 30 tuổi. Nhan Hồi thiên tư thông minh, nhanh nhẹn, hiếu học, chuộng Lễ, làm việc gì cũng không lầm lỗi đến hai lần, nói điều gì cũng không cẩu thả, khi giận người này không giận lây người kia, đứng đầu khoa Đức Hạnh trong cửa Khổng. Đức Khổng Tử thường khen rằng: “Ta có trò Hồi, cho nên các học trò ngày càng thân với ta!”. Nhà nghèo ở trong ngõ hẹp, nếu là người khác thì không chịu được mà lo buồn, nhưng Nhan Hồi thì tự nhiên vui vẻ, học đạo. Đức Khổng Tử khen là người hiền và có nhân. Năm Nhan Hồi 29 tuổi thì tóc đã bạc trắng. Từ trước đến nay nhiều học giả khi nghiên cứu Luận ngữ đều chú thích rằng, Nhan Hồi là học trò được Khổng Tử yêu nhất. Cái đó thì đã hẳn. Có lần đức Khổng Tử nói rằng: “Trò Hồi giúp cho ta nói vậy”. Là bởi vì Nhan Hồi chính là hiện thực sống động nhất cho cái đạo mà Khổng Tử đang truyền bá. Những gì Khổng Tử dạy, Nhan Hồi điều hiện thực hóa nó trong đời sống hàng ngày.

Có một điển tích về hai thầy trò thế này: Thầy trò Khổng tử bị đói lâu ngày ở đất Trần Thái. Hôm ấy, Nhan Hồi kiếm đâu đó một nhúm gạo, bèn vội vã thổi cơm. Do sốt ruột nên cứ lúc lúc lại mở vung thăm cơm chín chưa, tro bếp rơi vào bèn nhón lấy mà ăn. Khổng tử từ xa nhìn thấy học trò nhón cơm ăn, than rằng: “Đến Nhan Hồi khi đói cũng ăn vụng ư?” Rồi thử trò: “Con người hễ lâu không ăn cơm, khi có cơm ăn thì phải cúng thần linh.” Nhan Hồi vội xua tay: “Không, không được thưa thầy. Lúc nãy thấy tro rơi vào cơm, con nhón ra định bỏ đi. Nhưng bỏ thì tiếc nên đã ăn, như thế cơm này có người ăn rồi, không thể mang cúng thần linh được”. Khổng tử giật mình, ngộ ra: “Cái chính mắt ta nhìn thấy mà chưa phải sự thật, hiểu con người khó thay!”

>>> Túm lại, nhìn zị mà hẻm phải zị là zị hị hịị…hịhị…

1 comment