Qui talc Zijs tar Zyk viet Tiews Vietq

Tỉ lệ chọi 2011

Tỉ lệ chọi 2011

About me

Qui tắc chính tả chữ viết không dấu:

1. Sử dụng 4 chữ cái z, w, j, f chưa có trong chữ quốc ngữ phổ thông
Thay 4 chữ cái z, w, j, f cho các phụ âm đầu và phụ âm đuôi phổ biến nhất trong chữ quốc ngữ:
z – ch
w – ngh, ng
j – nh
f – ph


2. Thay dấu thanh bằng chữ cái
Các chữ cái sau đây có chức năng là một dấu thanh khi đứng cuối từ:
s – sắc
v – huyền
r – hỏi
x – ngã
q – nặng

3. Khử dấu mũ, móc các nguyên âm
ă – al
â – ul
ê – eh
ô – oh
ơ – ih
ư – yh

Các cặp nguyên âm này được sử dụng khi nguyên âm ê, ô, ơ, ư đứng độc lập hoặc sau ă, â, ê, ô, ơ, ư là một phụ âm. Ví dụ: ô tô – oh toh, tên – tehn. Riêng vần yh, nếu theo sau là một phụ âm thì được viết gọn thành y, ví dụ: hưng – hyw.

4. Các tổ hợp vần bất qui tắc:
âu – io, ví dụ (vd): trâu – trio
ây – ae, vd: xây – xae
êu – eu, vd: kêu – keu
oă – ah, vd: xoăn – xahn
ôi – oy, vd: tôi: toy
ơi – ei, vd: bơi – bei
uâ – uh (trừ uây), vd: xuân – xuhn
uây – uey,
uơ – uih, vd: thuơ – thuih
uô – uo, vd: buồn – buonv
ưa – ya, vd: mưa – mya
ưi – yi, vd: ngửi – wyir
ươ – yo, vd: người – wyoiv
uyê – uye, vd: tuyên – tuyen
yê – ye, vd: yêu – yeu

5. Khử dấu đê ngang (Đ)

đ – dh

6. Bỏ dấu sắc trên các vần có phụ âm đuôi là c, ch, p, t

7. Các ngoại lệ khác
Vần ươ, nếu trước và sau đều là phụ âm thì có thể lược bỏ, ví dụ: lược – lcq, bước – bc.
Qui, quy thống nhất thành qui ( I ngắn)
Hi, hy; li, ly; mi, my; si, sy; ti, ty; vi, vy, thống nhất thành hi, li, mi, si, ti, vi.
Bỏ h giữa g và e, g và ê, ví dụ: ghe – ge, ghê – gê.

8. Viết gọn
Trường hợp trong từ có chứa chữ cái h và chữ dấu (s,v,r,x,q) (ngoại trừ h trong trường hợp dh) thì có thể viết gọn lại như sau:
h+s – d, vd: Trống – Trohws – Trowd
h+v – f, vd: Hồng – Hohwv – Howf
h+r – l, vd: Để – Dhehr – Dhel
h+x – k, vd: Chữ – Zyhx – Zyk
h+q – g, vd: Một – Mohtq – Motg

Riêng với vần uận - sẽ được rút gọn thành ugn thay vì ung, để không mâu thuẫn với vần ung (ung bướu) trong chữ quốc ngữ. Ví dụ: lugn valn - luận văn. Tương tự, vần ộn = ogn, ện = egn, ợn = ign.


Cặp pq được viết gọn là b. Ví dụ: Nghiệp – Wiepq – Wieb

9. Một số ví dụ:

Giaws sij vui ver – Giáng sinh vui vẻ
Zuc mywv nalm meis – Chúc mừng năm mới
Zuc wur won – Chúc ngủ ngon
Aj jid em jieuv – Anh nhớ em nhiều.

Ví dụ bài thơ “Hoa sữa” của Nguyễn Phan Hách:

Tuoir myoiv lalm em lind tywv wayv
Motg buoir saws em bowk thajv thieus nyk
Hohm aes muav thu aj vulnx jid
Hoa syax thihm wey wult behn hof

Tijv yeu dhouv maw hw salc muav thu
Muiv hoa syax tan trow aos em vav mais toc
Tijv yeu dhiouv twr khohw giv zia cult
Veyq mav tan trow sw khois mow maj

Taiq valwv tralw, taiq em hay taiq aj
Taiq saw dhohw khohw conv hoa syax nyax
Taiq sieu hijv taiq giv khohw biet nyax
Taiq con bms vaws cos cajs nos bay

Dhau khol jieuv jyw eos le thay
Khohw fair theiv Romeo vav Juliet
Nehn zalwr cos dhyas naov dams zeht
Dhajv lowv thoy moyx dhyas motg fw

Zir conv muav thu tronq venq yeu thw
Hw hoa syax kyd tril vef moyx dhog
Hw cuar tijv yeu dhiouv jalc jil
Cos hai wyoiv xya dhax yeu jau.

Chữ quốc ngữ:

Tuổi mười lăm em lớn từng ngày
Một buổi sáng bỗng biến thành thiếu nữ
Hôm ấy mùa thu anh vẫn nhớ
Hoa sữa thơm ngây ngất bên hồ

Tình yêu đầu mang hương sắc mùa thu
Mùi hoa sữa trong áo em và mái tóc
Tình yêu đầu tưởng không gì chia cắt
Vậy mà tan trong sương gió mong manh

Tại vầng trăng, tại em hay tại anh
Tại sang đông không còn hoa sữa
Tại siêu hình tại gì không biết nữa
Tại con bướm vàng có cánh nó bay

Đau khổ nhiều nhưng éole thay
Không phải thời Romeo và Juliette
Nên chẳng có đứa nào dám chết
Đành lòng thôi mỗi đứa một phương

Chỉ còn mùa thu trọn vẹn yêu thương
Hương hoa sữa cứ trở về mỗi độ
Hương của tình yêu đầu nhắc nhở
Có hai người xưa đã yêu nhau.

10. Một số lưu ý
Các chữ cái d, f, l, k, g có chức năng như là dấu thanh. Tuy nhiên nó chỉ đi với các từ mà có phụ âm là ê, ô, ơ, ư. Đây là cách khử dấu trong các chữ này. Ví dụ: chữ “một” được viết là motg thay vì mohtq, chữ “chữ” được viết là zyk thay vì zyhx, “tớ” là tid thay vì tihs. Chữ có nguyên âm bắt đầu là e, ê, i thì phụ âm là k thay vì c, như trong quốc ngữ cũ, ví dụ cười – kyoiv, cường – kwv.

Nguồn: http://wuyenthajhai.tk