My Opera is closing 1st of March

Độc giả phản hồi giờ giảng của GS Ngô Bảo Châu

, ,

Độc giả phản hồi giờ giảng của GS Ngô Bảo Châu
- Đọc bài báo viết về buổi nói chuyện của GS Ngô Bảo Châu - tôi cũng thực sự tâm đắc và lo ngại cho sự tha hoá trong giáo dục cũng như trong các mặt khác trong đời sống xã hội nước ta hiện nay.


>> Giờ giảng 'học làm người' của GS Ngô Bảo Châu
>> GS Ngô Bảo Châu bàn về thần tượng, sự tha hóa
Làm gì để xây dựng được thế hệ trẻ có kiến thức, có nhân cách? "Việt Nam tương lai thế hệ trẻ ngày nay" luôn làm đau đầu các bậc sinh thành và các nhà quản lý xã hội.



Ảnh minh họa: Lê Anh Dũng
Nguyên nhân là gì?

Tôi không phải nhà giáo dục, cũng không phải nhà đạo đức, ngôn ngữ học mà đơn giản chỉ là người dân Việt bình thường, thấy mình có trách nhiệm nói lên những suy nghĩ của mình để xã hội ta sớm tìm ra con đường chấn hưng giáo dục nói riêng và xã hội nói chung. Bài viết không nên nhìn nhận ở việc trao đổi học thuật mà chỉ là ý kiến cá nhân theo hiểu biết chung của xã hội mà thôi.

Chúng ta đều khẳng định và thừa nhận: nhân cách con người phần lớn do giáo dục mà nên, hay nói cách khác giáo dục có ý nghĩa quyết định đến việc hình thành nhân cách con người. Các yếu tố khác như văn hóa, phong tục, tập quán, tôn giáo, môi trường sống... xin được tạm thời chưa đề cập.

Giáo dục con người được thực hiện trong suốt quá trình nhận thức của một con người thông qua quá trình học tập; vậy học cái gì, bao giờ học, động cơ học là gì?

Trước hết chúng ta bắt đầu từ quá trình hình thành nhận thức của con người: Cổ nhân nói "con người sinh ra tính bản thiện", nhưng Cổ nhân cũng nói "con người sinh ra tính bản ác" ai đúng nhỉ?

Trong triết học chúng ta đều hiểu "tồn tại là sự thống nhất của hai mặt đối lập" nếu coi "thiện" và "ác" là hai mặt của một thể thống nhất thì trong thiện có mầm của ác, trong ác có mầm của thiện, thuộc tính nào phát triển phụ thuộc vào chất lượng giáo dục và khả năng nhận thức của mỗi con người cụ thể.

Không có gì là cân bằng tuyệt đối, con người khi ra đời vừa có thuộc tính "con" và thuộc tính "người". Tôi nghĩ: ban đầu thì thuộc tính "con" nhiều hơn, điều này được thể hiện qua rất nhiều hiện tượng, ví dụ: khi trẻ em chơi với nhau chúng sẵn sàng cào cấu, tranh giành thức ăn, đồ chơi... có lẽ xuất phát từ bản năng sinh tồn tự nhiên của con người, càng lớn lên, được giáo dục, nhận thức nâng lên thì tính cá nhân giảm dần và tính cộng đồng cao lên. Các nhà tâm lý học cũng cho rằng nhân cách của trẻ hình thành về cơ bản trước năm 12 tuổi.... Nói điều đó để thấy rằng việc giáo dục nhân cách cho giai đoạn thiếu niên là vô cùng quan trọng.

Học cái gì?

Nhu cầu nhận biết của con người đối với thế giới xung quanh là tất yếu, học chính là quá trình nhận biết thế giới xung quanh, mà kết quả của nó là hình thành nên kiến thức, kỹ năng và nhân cách... của con người. Chúng ta cần nhận thức học với một nghĩa rộng lớn hơn, cũng có thể nói học có hai nội dung cơ bản đó là: học làm người và học lấy kiến thức.

Xuất phát từ quá trình hình thành nhận thức và nhân cách của trẻ, theo tôi trong giai đoạn thiếu niên nên coi trọng nội dung học làm người hơn, hay "tiên học lễ hậu học văn" cần được coi trọng.

Nội dung học lấy kiến thức chỉ nên dừng ở dạy những kiến thức cơ bản nhất làm cơ sở, nền tảng cho quá trình nhận thức của trẻ ở lớp tuổi thanh niên. Chúng ta đều biết trẻ em ngày nay phải học nhiều quá và vô lý: khi ở cấp 1, có kiến thức chúng ta bắt học 30 tiết thì lớp 8 hoặc lớp 9 các cháu chỉ cần học một buổi. Điều này các nhà giáo dục biết rõ hơn - khi viết chương trình học cho các cháu cần đặc biệt coi trọng ý kiến các thầy, cô - người biết rõ nhất nên dạy cái gì, ở tuổi nào?

Tôi nhớ lại câu nói "trẻ em như búp trên cành, biết ăn, biết ngủ, biết học hành là ngoan" giáo dục thể chất, giáo dục nhân cách quan trọng hơn rất nhiều. Chúng ta tự hào chúng ta có một đứa trẻ học giỏi, sao chúng ta lại không đáng tự hào hơn khi con mình có thể chất tốt, có nhân cách...kiến thức các cháu phải học và bổ sung cả đời, nhưng một nhân cách què quặt, thể chất yếu đuối thì đã làm hại các cháu mãi mãi.

Ai có trách nhiệm giáo dục?

Phải xác định học lấy kiến thức thì nhà trường là cơ bản, điều đó quá rõ nhưng các bậc phụ huynh cũng nên hiểu: đá bóng, xem tivi, đọc sách.... cũng là học, chỉ có điều mức độ tích lũy nhận thức có khác nhau, cho nên cần hợp lý thời gian học. Giáo dục nhân cách tại trường nên chú trọng giáo dục ý thức chấp hành pháp luật, ý thức cộng đồng.

Tôi hoàn toàn ủng hộ quan điểm của GS Châu: gia đình giáo dục và quyết định đến việc hình thành nên nhân cách trẻ: không quá khi nói: bố mẹ như thế nào, con sẽ như thế, để thấy vài trò của gia đình trong việc giáo dục nhân cách. Vậy, giáo dục cái gì?

Có nhiều nội dụng, trong phạm vi bài viết, tôi xin đi vào một nội dung cá nhân thấy quan trọng nhất: đó là giáo dục tính cộng đồng, điều đó nghe có vẻ xa xôi, mơ hồ quá! Không, thưa độc giả: tha hóa trong xã hội ngày hôm nay chính là do ý thức cộng đồng kém của chúng ta. Trong cộng đồng Việt chúng ta hiện nay, hầu hết các thói xấu có nhiều hiện tượng xuất phát từ ý thức cộng đồng kém.

Trẻ em dần phải biết rằng: điều chúng muốn, đứa trẻ khác cũng muốn, điều chúng làm sẽ ảnh hưởng đến mọi người xung quanh như thế nào, chúng phải được dạy về cách ứng xử... Đây là cái yếu nhất của đa số gia đình, vì thương con chúng ta vô tình biến chúng thành kẻ khôn lỏi, ích kỷ, vì chiều con chúng ta biến chúng thành kẻ lười biếng, cả trong suy nghĩ... Ở nước ngoài các cháu và gia đình rất tự hào khi các cháu có thành tích khi tham gia sinh hoạt cộng đồng.

Cần thay đổi nhận thức

Lứa tuổi thiếu niên ta không đề cập đến động cơ học tập mà cần động viên khuyến khích, nêu gương cho các cháu tinh thần thái độ học tập. Nhưng cuối những năm THPT và ĐH thì động cơ học tập lại vô cùng quan trọng.

Ở đây cần thay đổi nhận thức từ những người làm cha làm mẹ và những người quản lý xã hội: cứ có phải tốt nghiệp THPT vào ĐH mới là học... Quan trọng là các cháu biết mình có năng lực gì, mong muốn làm gì, tính thực tế của việc học.... Tình trạng thầy không ra thầy thợ không ra thợ, lãng phí của cải xã hội, nhưng cái mất to lớn hơn là thời gian và cơ hội của các cháu bị bỏ phí.

Người nông dân có hạnh phúc không? Có chứ... Người ta hạnh phúc tức là người thấy thỏa mãn với những gì họ đang có, và có ý nghĩa với gia đình, cộng đồng mà mình là thành viên; thế thì tại sao: con mình chỉ có thể trở thành người nông dân hạnh phúc, lại bắt các cháu trở thành ông kỹ sư bất hạnh.

Có lẽ thời điểm này, đã đến lúc chúng ta nên cân nhắc lại một cách thật nghiêm túc việc chúng ta giáo dục cho thanh niên: sống phải có lý tưởng, phải cống hiến, phải hỏi tự hỏi mình "đã làm gì cho xã hội...." hay "Đời người chỉ sống có một lần..." ...Tôi không phản đối ước muốn tốt đẹp đó, xong đó chỉ là sáo rỗng, hô khẩu hiệu.

Không biết những người có vị trí cao trong xã hội có lý tưởng gì không, còn tôi - tôi chỉ muốn mình là người lao động chân chính.

Xã hội văn minh là xã hội thừa nhận, tôn trọng tính tư hữu, xong cũng rất đề cao và khuyến khích tính cộng đồng của người dân. Xin được kết thúc bài viết ở câu nói của GS Châu nói: "Tôi không muốn dùng từ cống hiến mà dùng từ lao động chân chính, khi nói về công việc của mình...."

Rất ít người làm được như GS Châu, nhưng ai cũng có thể trở thành người lao động chân chính!

Nguyễn Hữu Huấn (184 Mai Anh Tuấn, Thành Công, Ba Đình, Hà Nội)

Thương Tín và câu chuyện làm cha tuổi 58 Биологи обнаружили под океанским дном необычную жизнь

Comments

Minhcineenebo Friday, March 15, 2013 10:59:00 AM

đàm hưng: Gia đình, nhà trường ai cũng muốn giáo dục cho trẻ nhân cách tốt nhưng xã hội có cho phép không? Không thể giáo dục trẻ khi nói một đường làm một nẻo. Thẳng thắn trung thực ai cũng thích, ai cũng muốn dạy cho con, cho học sinh nhưng thử hỏi xã hội hiện tại ngững người thẳng thắn, trung thực có đất để sống không? Nếu bố, mẹ, thầy, cô dạy con em mình phải trung thực, thẳng thắn mà bản thân mình khôn...
15/03/2013 05:37 0 0
ngô việt vân: Lời bàn chân thành ,thực tế,chân lý thường đơn giản ,cần ngẫm nghĩ khi đọc những lời góp ý tâm huyết đó của GS NBC.
15/03/2013 03:39 0 0
Nguyên Gia Lộc: Nền giáo dục cơ bản của một con người đựoc hình thành từ lúc còn nhỏ, tức là xuất phát từ cách giáo dục của gia đình; TÍnh cách hình thành từ đó, nêu một người tiếp thu được cách giáo dục tốt của gia đình thì khi trưởng thành, sẽ cơ bảnnhư thế. Ví dụ, còn nhỏ luôn tuân theo phép tắc của gí đình, khi trưởng thành, làm việc cũng sẽ chấp hành tốt chính sách và luật pháp; ngược lại nhiều gia đình buôn...
15/03/2013 03:34 0 0
phuong: Cá nhân tôi không đồng ý với quan điểm phân chia rõ ràng : học làm người và học lấy kiến thức. Cả hai phần này cần được gộp lại một cách hệ thống. Học làm người ở đây phần lớn mọi người vẫn nghĩ nó liên quan đến mối quan hệ tương tác giữa con người và con người. Nhưng không chỉ như vậy, một con người cần hiểu biết và tôn trọng giá trị của thực vật, động vật,sông, núi..., hay của những sản phẩm do chính con người tạo ra ( từ vật liệu lấy trong tự nhiên ) . Chính vì vậy không nên phân biệt học làm người và học lấy kiến thức.
15/03/2013 03:21 0 0
nguyễn văn trang: Tại sao chúng ta chưa thay đổi được, tại sao lại có nhiều sự tha hóa trong giáo dục, trong mọi mặt đời sống. Bởi mọi mặt đời sống đang bị một bộ phận tha hóa chi phối, một bộ phận tha hóa làm chính sách, một bộ phận tha hóa thực thi pháp luật. Xã hội đang được lãnh đạo bởi một bộ phận không nhỏ thiếu tâm thiếu tầm
15/03/2013 03:20 0 0
Trương Văn Hiền: Cảm ơn giáo sư NBC đã không quên nhắc lại câu chuyện tiêu cực ở trường PTTH Đồi Ngô và câu nhận xét thật đáng xấu hổ cho giáo dục nước nhà lúc này mà báo chí đã trích dẫn, 'Vấn đề học sinh quay clip tố cáo tiêu cực ở Đồi Ngô là chưa có tiền lệ trong lịch sử loại người'. Như vậy giáo dục nước nhà hiện nay đã làm nên 'lịch sử đáng xấu hổ' của loài người rồi đó! Phần lớn nhiều người đã mất lòng tin với lời nói, vấn đề quan trọng không phải là lời nói mà là ai nói. Với tôi lời nói NBC có trọng lượng hơn nhiều...
15/03/2013 03:15 0 0
Dương Văn Hung: thực ra điều anh Châu nói đúng quá, rất đúng. Vấn đề là cái đúng đó, đặt trong cái Việt nam đương đại thì có giải pháp nào để thoát ra cái gọi là tha hóa ở Việt nam. Anh Châu về VN công tác, lương thu nhập khác của Tiến sĩ dạy đại học ở VN khoảng 500 USD, anh có chấp nhận điều đó không? Anh sẽ kiên quyết không tha hóa, sống cuộc đời trong sạch, đi thuê nhà, đi dạy và lĩnh 500 USD không? Khó lắm ...
15/03/2013 03:15 0 0
Đặng quốc Huy: giáo dục cái gì? con người Việt Nam lúc nào cũng tự hào là thông minh, nhưng thực tế đã thông minh chưa? xin hãy nghiêm túc nhìn lại chính mình để thay đổi suy nghĩ như chúng ta đã từng một thờ suy nghĩ " rừng vàng, biển bạc". Người thông minh không thể vẫn mãi là người đến sau như đất nước ta hiện nay "xin phép tính đến thời điểm hiện tại đừng đổ lỗi tại chiến tranh". Nếu không nghiêm túc trong giáo dục thì người Việt Nam trong con mắt người nước ngoài chẳng qua mãi mãi vẫn là người đến sau mà thôi./.
15/03/2013 03:14 0 0
Lê Đoàn: Để đất nước được phát triển, giầu có, không còn những bất cập như hiện nay, tôi nghĩ rằng không có cách nào khác ngoài việc cải cách giáo dục. con đường tuy dài và khó đi, nhưng là con đường đúng để đi. trách nhiệm này hơn ai hết và mấu chốt lớn nhất là của Bộ Giáo dục và Đào tạo, không thể cứ nói là trách nhiệm của toàn toàn xã hội được.
15/03/2013 03:12 0 0
Trần Văn Minh: Trần Văn Minh GÓP Ý VỀ TRIẾT LÝ GIÁO DỤC Nghĩ về triết lý giáo dục ông cha ta để lại là tiên học lễ : Lễ độ, lễ phép, lễ nghi, lễ nghĩa, lễ giáo v.v…, hậu học văn : Văn học, văn hóa, văn minh, văn hiến v.v…là học để làm Người. Đồng thời cần giáo dục để mọi người huân tập tạo nhân cách sống thanh cao giàu lòng tự trọng: Trọng bản thân, trọng Tổ quốc, trọng chân lý, trọng pháp luật, trọng danh dự,...
thanh tung: Tôi tin tất cả ai cũng làm được. Thế giới họ đang làm.người Mỹ họ đang làm. Và tôi là người Việt Nam cũng đang làm.Bạn cũng làm được. Tại sao bạn phải vẫn giữ những suy nghĩ không nên tồn trong đầu. Ngô Bảo Châu đã đúng. Bạn thay đổi đi..
15/03/2013 02:49 0 0
thanh: "Tiên trách kỷ hậu trách nhân" trẻ em vô tội, giáo dục và sách vở chỉ là một chuyện, hôm nay anh dạy con không được ăn cắp, không được lấy của người khách mà anh không làm gương thì chả con trẻ nào nó nghe theo, ra đường anh thấy người già không giúp, người bệnh không nhường thì làm sao dạy trẻ văn hoá cộng đồng, năm nào tôi cũng nghe báo đài phàn nàn là hội hoa xuân giành giật dẫm nát hỏi làm sao dạy con trẻ văn minh công cộng được (?), tóm lại triết lý nhân quả thật đơn giản : hiện tại của anh như thế nào là do quá khứ của anh, còn tương lai thì do hiện tại của anh sẽ quyết định.
15/03/2013 02:47 1 0
Nga: Tôi thấy ông nào cũng vậy, chả có gì hay ho hết. Chẳng qua báo chí cứ làm quá vậy thôi. Chưa thấy NBC có công trình về giáo dục nào cho Việt Nam. Tồi chỉ thấy Ông Hồ Ngọc Đại là được thôi (thực tế) nhưng BGD không ủng hộ. Mình là vậy đó, các ông bà nhà nước chỉ lo mất cái ghế, nên chả chịu cải cách toàn diện và đúng hướng. Xin các ông bà là đầy tớ của dân. Đừng cứ có chuyện là nói toàn dân. Dân chúng tôi có được viết ra luật hay gì đâu. Góp ý còn bắt ký tên ghi số nhà! Sự thật thì mất lòng.
15/03/2013 02:38 0 1
hungvuong06: Tôi thấy NBC nói là những điều sách vở đã nói nhiều rồi ! GS chưa đưa ra được tiếng nói của riêng mình . Ít ra GS phải có ý kiến của riêng mình dù hay dở thế nào thì cũng là ý của riêng GS !!!
15/03/2013 02:29 0 1
Phuc Tho: Rất hay, giáo dục tốt nhưng ở môi trường xấu thì khó có thể tốt được!!!!!
15/03/2013 02:26 0 1
Vũ Anh: Tất cả nên bắt đầu từ đây và không nên chậm hơn nữa nếu mong mỏi xã hội chúng ta được hưng thịnh và con cháu chúng ta thực sự thấy cuộc đời đẹp đẽ.
15/03/2013 02:17 1 0
Marknguyen: Tôi thấy bạn Xaoke nói đúng. Nhưng bạn thử nói những điều như GS Châu thì có mấy ai nghe. Những người thực sự cống hiến được xã hội ghi nhận với những thành tựu đáng nể. GS có tầm ảnh hưởng và nhân cách rất đáng ngưỡng mộ. Một người chỉ biết nghĩ mình làm được nhưng không làm cũng chỉ thể hiện một sự đố kỵ nhỏ nhoi mà thôi.
15/03/2013 02:16 1 0
Cún: Lỗi hệ thống, ngày nhỏ chúng tôi được giáo dục tốt, những hình ảnh các chú công ân tận tụy vì dân, chúng tôi luôn ước ao mai ngày trở thành những chú công an anh dũng. Nhưng rồi dần dần lớn lên, hàng ngày đi cùng cha mẹ, nhìn thấy cảnh các chú CSGT chặn xe của người đi đường (ngày nào cũng thấy, và rất nhiều người đều thấy) để lấy tiền mãi lộ, thì những hình ảnh trong sách vở không còn nữa mà thay vào đó là hình ảnh thực. Họ (CSGT) là người hiểu luật, biết rõ luật mà họ vẫn làm sai đó thôi...
15/03/2013 02:13 1 0
minh: @xaoke Cái chuyện "ai mà không biết" đó tôi không biết bạn có biết hay không , cái chuyện "nhắc lại từ sách vở" đó tôi không biết bạn có đọc qua hay không . "Ai mà không biết" chưa chắc họ hiểu , "từ sách vở" chưa chắc họ đã đọc . Các chính ở đây bạn có thể nói như NBC hay không , bạn nói ai nghe ? Bạn không nên bình luận như thế !
15/03/2013 02:07 0 0
Huy Thông: Bình thường thôi nhưng chắc gì bạn đã làm được vì khi đã châm biếm cái tâm của người khác đã nói lên nhân cách của mình như thế nào rồi.
phamthanhhoa: Để xã hội phát triển và đất nước được giầu có, tôi nghĩ rằng không có cách nào khác ngoài việc cải cách giáo dục. con đường sẽ dài, nhưng là con đường đúng để đi. trách nhiệm này hơn ai hết là của Bộ Giáo dục và Đào tạo, không thể cứ nói là trách nhiệm của toàn dân, toàn quân và toàn xã hội được.
15/03/2013 01:51 0 0
tuan: Quan trọng là có làm được không chứ nói, tôi còn nói hay hơn cả GS.Ngô Bảo Châu
15/03/2013 01:42 0 0
Dũng Lê: Mọi kiến thức con người có được và phát triển thêm cũng đều từ sách mà ra. Theo tôi cái chính mà người ta quan tâm đến bài giảng của GS. Châu là sức nặng của sự truyền đạt và sự tiếp nhận nó.
15/03/2013 01:37 0 0
le huu phap: Nền giáo dục có ảnh hưởng đến nhân cách của con người đấy chứ, nhưng một phần nào đó thôi, cái chính vẫn là ảnh hưởng của môi trường gia đình và xã hội, xưa ông ta nói rồi: Thượng bất chính hạ tắc loạn.
15/03/2013 01:33 0 0
Giao: Đừng đổ thừa cho Giáo dục. Nhiều vấn đề khác lắm: Nói và Làm không đi đôi với nhau. Thế thôi
15/03/2013 01:30 0 0
SmiLEO! : Là trẻ em thì chỉ nên học cái tốt đẹp, nhẹ nhàng, biết tự lực và ý thức thôi. Bằng nền tảng ấy lớn lên chúng sẽ đủ hành trang để phát triển tốt. Trẻ em ta bây giờ phải học kinh quá, lại ko phù hợp nữa học đến người lớn cũng phải sợ nhưng lại không có lựa chọn tốt hơn.
15/03/2013 12:50 0 0
MsIceheart: Bài viết rất hay và ý nghĩa. Cổ nhân đã đúc rút rất nhiều về vấn đề học làm người. Song để hiểu và làm theo thì không dễ. Nhà trường chỉ dạy cho các em kiến thức. Còn học để có 1 nhân cách hoàn chỉnh thì giáo dục gia đình là nhân tố hàng đầu
15/03/2013 12:37 1 0
xaoke: Tôi thấy bình thường thôi mà có gì đâu mà mọi người xô bồ này nọ dữ thế, chuyện NBC nói ai mà không biết, chẳng qua là nhắc lại từ sách vở chứ có gì ghê gớm đâu.

How to use Quote function:

  1. Select some text
  2. Click on the Quote link

Write a comment

Comment
(BBcode and HTML is turned off for anonymous user comments.)

If you can't read the words, press the small reload icon.


Smilies

February 2014
S M T W T F S
January 2014March 2014
1
2 3 4 5 6 7 8
9 10 11 12 13 14 15
16 17 18 19 20 21 22
23 24 25 26 27 28