My OperaBạn có biết về nghệ thuật trình diễn
Wednesday, April 10, 2013 5:47:01 PM
Bạn có biết về nghệ thuật trình diễn
Linh Linh Gửi email Bản in
09:23' AM - Thứ sáu, 25/07/2008
Nghệ thuật trình diễn (Performance Art - P.A) là một bộ phận quan trọng của nghệ thuật đương đại. Loại hình nghệ thuật này đã có lịch sử hơn 50 năm, được công chúng thế giới đón nhận và ưa chuộng. Tuy nhiên P.A vẫn hoàn toàn mới mẻ ở Việt Nam. Nhằm đưa loại hình này đến với Việt Nam, các trung tâm văn hóa Pháp, Đức, Đan Mạch...tại Việt Nam và các nghệ sĩ Việt Nam đã tổ chức các buổi biểu diễn giới thiệu về P.A.
Buồn thay, các buổi biểu diễn này chỉ lác đác người xem vì khán giả hầu như chưa quen và có một khái niệm nào về P.A. Bạn có biết về loại hình nghệ thuật đang "hot" này? Nếu chưa, mời bạn cùng tìm hiểu đôi nét về P.A trước khi tiếp xúc và yêu thích nó.
Nghệ thuật trình diễn "mới lạ" ở Việt Nam
Sau liên hoan về Nghệ thuật trình diễn (P.A) mang tên Limdim tại Nhà sàn Đức năm 2004, loại hình nghệ thuật này chính thức bước chân vào Việt Nam. Ở các thành phố lớn, thỉnh thoảng công chúng được tiếp xúc với P.A qua một số màn biểu diễn của các nghệ sĩ tại nơi công cộng. Phải kể đến là buổi trình diễn đặc biệt ở Hồ Gươm với sự chứng kiến của hơn 200 người qua lại của nghệ sĩ Đào Anh Khánh - người đã xây dựng thành công thương hiệu "Đáo xuân" tại Hà Nội.
Nghệ sĩ Việt Nam và nghệ thuật trình diễn
Gần đây, họa sĩ Ngô Lực và nhóm nghệ sĩ trẻ đang ráo riết chuẩn bị cho dự án "Ra đường" lấy bối cảnh thực hiện là 3 đường phố lớn của các thành phố Hà Nội, Huế, Tp. Hồ Chí Minh. P.A cũng được coi là chủ đề nghệ thuật năm 2008 của Quỹ phát triển và trao đổi văn hóa Đan Mạch - Việt Nam (CDEF). Lần đầu tiên tại Việt Nam, một cuộc thi về Tìm kiếm tài năng Nghệ thuật trình diễn do quỹ này tổ chức được sự chú ý của đông đảo công chúng.
Nghệ thuật trình diễn là gì?
Nghệ thuật trình diễn (Performance Art - P.A) là tác phẩm của cá nhân hay nhóm, được trình bày bằng cơ thể nghệ sĩ trong một khoảng thời gian, không gian nhất định, trong đó sự giao lưu tương tác giữa nghệ sĩ và khán giả là yếu tố chủ chốt. P.A là sự kết hợp của rất nhiều loại hình nghệ thuật biểu diễn như sân khấu, âm nhạc, múa, đan xen nhiều phong cách sáng tạo nghệ thuật khác nhau trong đó có nghệ thuật khái niệm, sắp đặt, video, âm nhạc, nhiếp ảnh...Nếu những yếu tố này tách riêng thì tác phẩm không được coi là P.A. (Theo định nghĩa về P.A của Quỹ Phát triển và Trao đổi văn hóa Đan Mạch - Việt Nam )
Buổi trình diễn "Những bức bạch họa" của trường Hắc Sơn
Cuộc trình diễn mang tên Những bức bạch họa (White Painting) vào năm 1952 của trường Hắc Sơn - Mỹ, một hình mẫu cho rất nhiều cuộc trình diễn khác trong thập niên 50, 60 sẽ giúp bạn hình dung về nghệ thuật trình diễn.
Công chúng được đề nghị ngồi thành bốn tam giác trong một khu vực hình vuông, để tạo thành hai lối đi cắt nhau. Mỗi người được phát một cái cốc trắng. Những bức bạch họa (White Painting) của Robert Rauschenberg là một người được treo lên cao. John Cage đứng trên một chiếc thang xây dựng và đọc một bài viết về mối quan hệ của âm nhạc và Thiền, và những trích đoạn từ tác phẩm của Meister Eckhart. Sau đó, ông trình diễn một sáng tác âm nhạc bằng radio. David Tudor thì chơi nhạc trên một chiếc piano kỳ lạ được gắn những vật liệu kỳ quặc làm thay đổi âm thanh. Tiếp sau đó, liên tục xuất hiện nhiều những hành vi kỳ quặc các nghệ sĩ khác... Cuộc trình diễn đã dần đạt tới cao trào, tạo nên một bầu không khí vô cùng hỗn loạn, khiến khán giả không biết trước được điều gì sẽ diễn ra sau mỗi hành vi.
Đặc điểm của Nghệ thuật trình diễn
Khác với những loại hình nghệ thuật truyền thông, ở P.A có sự tương tác giữa nghệ sĩ và khán giả, có sự pha trộn của nhiều loại hình nghệ thuật và đặc biệt chú trọng vào tiến trình tạo nên tác phẩm.
- Sự tương tác giữa nghệ sĩ và khán giả: Đây là đặc điểm riêng, khác biệt nổi bật của P.A so với các loại hình nghệ thuật truyền thống. Người xem không chỉ thưởng thức tác phẩm một cách thụ động, vỗ tay tán thưởng hay bình luận bên ngoài mà họ có thể ùa vào sân khấu của tác phẩm, tác động vào tác phẩm theo ý mình, chính họ trở thành một bộ phận của tác phẩm. Do đó, khoảng cách giữa nghệ sĩ và công chúng được rút ngắn.
- Pha trộn nhiều loại nghệ thuật: Sự kết hợp của nhiều loại hình nghệ thuật chứ không riêng loại hình nào tạo nên một tác phẩm trình diễn theo đúng nghĩa. Sự kết hợp của âm nhạc, sân khấu, múa, sắp đặt, video, nhiếp ảnh, hội họa... tạo nên sự đa dạng và tự do cho tác phẩm, hình thành những cảm nhận khác nhau đối với mỗi khán giả.
- Chú trọng vào tiến trình thực hiện: Nghệ thuật trình diễn thường sử dụng thân thể nghệ sĩ trong vai trò là chất liệu, kết hợp với các vật liệu thiên nhiên và đồ dùng hàng ngày…để tạo phẩm cho các màn trình diễn. Yếu tố này thể hiện quan điểm nhấn mạnh vào quá trình thực hiện tác phẩm chứ không phải vào bản thân sản phẩm cuối cùng. Trong P.A “thời gian là điểm cốt lõi và hành động là điều duy nhất có ý nghĩa”.
Giá trị của Nghệ thuật trình diễn
P.A ngày càng nhận được sự cổ vũ và yêu mến của khán giả bởi nó gây ra những ảnh hưởng lớn, tích cực đối với đời sống tinh thần của họ. Đó là khả năng khuyến khích suy nghĩ, sáng tạo; đưa lại những cảm xúc mới lạ; cùng với tính phi thương mại của các tác phẩm.
- Khuyến khích suy nghĩ: P.A gắn liền với sự biến đổi trong xã hội. Đó là phản ứng của con người, của các nghệ sĩ trước các hiện tượng xã hội đang chuyển biến mạnh mẽ. Do vậy cũng có thể nói nó không hề là một loại giải trí mà là một loại hình nghệ thuật khuyến khích sự suy nghĩ của con người.
- Đem lại cảm xúc mới lạ và sự sáng tạo: Do đặc điểm của P.A là tính tương tác nên mỗi lần nghệ sĩ trình diễn, phản ứng và sự tương tác của khán giả sẽ khác nhau tạo nên nét mới lạ cho tác phẩm. Do sự nhấn mạnh vào quá trình tạo nên tác phẩm, loại hình này thường vượt khỏi không gian nghệ thuật thường thấy, xóa nhòa khoảng cách giữa nghệ sĩ và công chúng, khuyến khích sự sáng tạo nghệ thuật của tất cả mọi người.
- Phi thương mại: Do không thế lưu trữ và mua đi bán lại như các tác phẩm nghệ thuật khác, nghệ thuật trình diễn mang tính phi thương mại. Nó tồn tại vì công chúng, luôn tương tác, thay đổi, khó ghi lại làm tư liệu. Chính vì vậy, nó chống lại việc biến tác phẩm nghệ thuật thành những sản phẩm "kín", được đóng khung trong viện bảo tảng hay sản phẩm việc trao đổi thông thường.
Số lượt đọc: 577 - Cập nhật lần cuối: 01/12/2008 03:50:58 PM
Linh Linh Gửi email Bản in
09:23' AM - Thứ sáu, 25/07/2008
Nghệ thuật trình diễn (Performance Art - P.A) là một bộ phận quan trọng của nghệ thuật đương đại. Loại hình nghệ thuật này đã có lịch sử hơn 50 năm, được công chúng thế giới đón nhận và ưa chuộng. Tuy nhiên P.A vẫn hoàn toàn mới mẻ ở Việt Nam. Nhằm đưa loại hình này đến với Việt Nam, các trung tâm văn hóa Pháp, Đức, Đan Mạch...tại Việt Nam và các nghệ sĩ Việt Nam đã tổ chức các buổi biểu diễn giới thiệu về P.A.
Buồn thay, các buổi biểu diễn này chỉ lác đác người xem vì khán giả hầu như chưa quen và có một khái niệm nào về P.A. Bạn có biết về loại hình nghệ thuật đang "hot" này? Nếu chưa, mời bạn cùng tìm hiểu đôi nét về P.A trước khi tiếp xúc và yêu thích nó.
Nghệ thuật trình diễn "mới lạ" ở Việt Nam
Sau liên hoan về Nghệ thuật trình diễn (P.A) mang tên Limdim tại Nhà sàn Đức năm 2004, loại hình nghệ thuật này chính thức bước chân vào Việt Nam. Ở các thành phố lớn, thỉnh thoảng công chúng được tiếp xúc với P.A qua một số màn biểu diễn của các nghệ sĩ tại nơi công cộng. Phải kể đến là buổi trình diễn đặc biệt ở Hồ Gươm với sự chứng kiến của hơn 200 người qua lại của nghệ sĩ Đào Anh Khánh - người đã xây dựng thành công thương hiệu "Đáo xuân" tại Hà Nội.
Nghệ sĩ Việt Nam và nghệ thuật trình diễn
Gần đây, họa sĩ Ngô Lực và nhóm nghệ sĩ trẻ đang ráo riết chuẩn bị cho dự án "Ra đường" lấy bối cảnh thực hiện là 3 đường phố lớn của các thành phố Hà Nội, Huế, Tp. Hồ Chí Minh. P.A cũng được coi là chủ đề nghệ thuật năm 2008 của Quỹ phát triển và trao đổi văn hóa Đan Mạch - Việt Nam (CDEF). Lần đầu tiên tại Việt Nam, một cuộc thi về Tìm kiếm tài năng Nghệ thuật trình diễn do quỹ này tổ chức được sự chú ý của đông đảo công chúng.
Nghệ thuật trình diễn là gì?
Nghệ thuật trình diễn (Performance Art - P.A) là tác phẩm của cá nhân hay nhóm, được trình bày bằng cơ thể nghệ sĩ trong một khoảng thời gian, không gian nhất định, trong đó sự giao lưu tương tác giữa nghệ sĩ và khán giả là yếu tố chủ chốt. P.A là sự kết hợp của rất nhiều loại hình nghệ thuật biểu diễn như sân khấu, âm nhạc, múa, đan xen nhiều phong cách sáng tạo nghệ thuật khác nhau trong đó có nghệ thuật khái niệm, sắp đặt, video, âm nhạc, nhiếp ảnh...Nếu những yếu tố này tách riêng thì tác phẩm không được coi là P.A. (Theo định nghĩa về P.A của Quỹ Phát triển và Trao đổi văn hóa Đan Mạch - Việt Nam )
Buổi trình diễn "Những bức bạch họa" của trường Hắc Sơn
Cuộc trình diễn mang tên Những bức bạch họa (White Painting) vào năm 1952 của trường Hắc Sơn - Mỹ, một hình mẫu cho rất nhiều cuộc trình diễn khác trong thập niên 50, 60 sẽ giúp bạn hình dung về nghệ thuật trình diễn.
Công chúng được đề nghị ngồi thành bốn tam giác trong một khu vực hình vuông, để tạo thành hai lối đi cắt nhau. Mỗi người được phát một cái cốc trắng. Những bức bạch họa (White Painting) của Robert Rauschenberg là một người được treo lên cao. John Cage đứng trên một chiếc thang xây dựng và đọc một bài viết về mối quan hệ của âm nhạc và Thiền, và những trích đoạn từ tác phẩm của Meister Eckhart. Sau đó, ông trình diễn một sáng tác âm nhạc bằng radio. David Tudor thì chơi nhạc trên một chiếc piano kỳ lạ được gắn những vật liệu kỳ quặc làm thay đổi âm thanh. Tiếp sau đó, liên tục xuất hiện nhiều những hành vi kỳ quặc các nghệ sĩ khác... Cuộc trình diễn đã dần đạt tới cao trào, tạo nên một bầu không khí vô cùng hỗn loạn, khiến khán giả không biết trước được điều gì sẽ diễn ra sau mỗi hành vi.
Đặc điểm của Nghệ thuật trình diễn
Khác với những loại hình nghệ thuật truyền thông, ở P.A có sự tương tác giữa nghệ sĩ và khán giả, có sự pha trộn của nhiều loại hình nghệ thuật và đặc biệt chú trọng vào tiến trình tạo nên tác phẩm.
- Sự tương tác giữa nghệ sĩ và khán giả: Đây là đặc điểm riêng, khác biệt nổi bật của P.A so với các loại hình nghệ thuật truyền thống. Người xem không chỉ thưởng thức tác phẩm một cách thụ động, vỗ tay tán thưởng hay bình luận bên ngoài mà họ có thể ùa vào sân khấu của tác phẩm, tác động vào tác phẩm theo ý mình, chính họ trở thành một bộ phận của tác phẩm. Do đó, khoảng cách giữa nghệ sĩ và công chúng được rút ngắn.
- Pha trộn nhiều loại nghệ thuật: Sự kết hợp của nhiều loại hình nghệ thuật chứ không riêng loại hình nào tạo nên một tác phẩm trình diễn theo đúng nghĩa. Sự kết hợp của âm nhạc, sân khấu, múa, sắp đặt, video, nhiếp ảnh, hội họa... tạo nên sự đa dạng và tự do cho tác phẩm, hình thành những cảm nhận khác nhau đối với mỗi khán giả.
- Chú trọng vào tiến trình thực hiện: Nghệ thuật trình diễn thường sử dụng thân thể nghệ sĩ trong vai trò là chất liệu, kết hợp với các vật liệu thiên nhiên và đồ dùng hàng ngày…để tạo phẩm cho các màn trình diễn. Yếu tố này thể hiện quan điểm nhấn mạnh vào quá trình thực hiện tác phẩm chứ không phải vào bản thân sản phẩm cuối cùng. Trong P.A “thời gian là điểm cốt lõi và hành động là điều duy nhất có ý nghĩa”.
Giá trị của Nghệ thuật trình diễn
P.A ngày càng nhận được sự cổ vũ và yêu mến của khán giả bởi nó gây ra những ảnh hưởng lớn, tích cực đối với đời sống tinh thần của họ. Đó là khả năng khuyến khích suy nghĩ, sáng tạo; đưa lại những cảm xúc mới lạ; cùng với tính phi thương mại của các tác phẩm.
- Khuyến khích suy nghĩ: P.A gắn liền với sự biến đổi trong xã hội. Đó là phản ứng của con người, của các nghệ sĩ trước các hiện tượng xã hội đang chuyển biến mạnh mẽ. Do vậy cũng có thể nói nó không hề là một loại giải trí mà là một loại hình nghệ thuật khuyến khích sự suy nghĩ của con người.
- Đem lại cảm xúc mới lạ và sự sáng tạo: Do đặc điểm của P.A là tính tương tác nên mỗi lần nghệ sĩ trình diễn, phản ứng và sự tương tác của khán giả sẽ khác nhau tạo nên nét mới lạ cho tác phẩm. Do sự nhấn mạnh vào quá trình tạo nên tác phẩm, loại hình này thường vượt khỏi không gian nghệ thuật thường thấy, xóa nhòa khoảng cách giữa nghệ sĩ và công chúng, khuyến khích sự sáng tạo nghệ thuật của tất cả mọi người.
- Phi thương mại: Do không thế lưu trữ và mua đi bán lại như các tác phẩm nghệ thuật khác, nghệ thuật trình diễn mang tính phi thương mại. Nó tồn tại vì công chúng, luôn tương tác, thay đổi, khó ghi lại làm tư liệu. Chính vì vậy, nó chống lại việc biến tác phẩm nghệ thuật thành những sản phẩm "kín", được đóng khung trong viện bảo tảng hay sản phẩm việc trao đổi thông thường.
Số lượt đọc: 577 - Cập nhật lần cuối: 01/12/2008 03:50:58 PM
How to use Quote function: