Bai viet

Nguồn gốc cơ bản của máy thu – phát hình có thể được đánh dấu bởi các cột mốc Willoughby Smith tìm ra tính quang dẫn của các phần tử Se-len năm 1873. Willoughby Smith và trợ lý Joseph May đã chứng minh rằng điện trở suất của nguyên tố Selen thay đổi khi được chiếu sáng. Phát minh này đã đưa ra khái niệm "suất quang dẫn", nguyên lý hoạt động của ống Vidicon truyền ảnh.

Vào năm 1911, kĩ sư Alan Archibald Campbell-Swinton đã đưa ra bài phát biểu tại London, được đăng trên tạp chí “Times” đã mô tả cách thức mà ống phóng tia âm cực CRT hoạt động trong việc truyền và nhận tín hiệu. Ông sử dụng một màn ảnh để thu nhận một điện tích thay đổi tương ứng với hình ảnh, và một súng điện tử trung hoà điện tích này, tạo ra dòng điện tử biến thiên. Nhiều người khác cũng đã thí nghiệm sử dụng ống phóng tia âm cực CRT như là một thiết bị tiếp nhận sóng, nhưng khái niệm này còn mới mẻ . Đến những năm cuối của thập niên 20, truyền hình điện cơ vẫn tiếp tục được phát triển, các nhà phát minh Philo Farnsworth và Vladimir Zworykin nghiên cứu độc lập về truyền dẫn bằng ống điện tử. Nguyên lý của Campbell Swinton đã được Zworykin áp dụng trong ống ghi hình iconoscope, bộ phận quan trọng nhất của camera. Về sau, chiếc đèn orthicon hiện đại hơn cũng sử dụng một thiết bị tương tự như vậy
Hệ thống máy quay dùng ống ghi hình chỉ tồn tại trong khoảng thời gian ngắn (khoảng những năm 1980) cho đến khi bộ cảm biến hình ảnh ra đời và phát triển.

Trong thập niên 1960, CCD được đầu tư thiết kế để trở thành bộ nhớ giá rẻ. Năm 1969, Willard Boyle và George Smith, thuộc phòng thí nghiệm Bell, chế tạo thành công bộ nhớ CCD. Sau đó, cảm biến ảnh CCD đầu tiên mật độ 100x100 điểm ảnh được Fairchild Electronics chế tạo thành công vào năm 1974.
Chính phát minh ra cảm biến hình ảnh CCD đã tạo ra sự thay đổi rất lớn cho các hệ thống máy quay của truyền hình cũng như một số lĩnh vực liên quan đến cảm biến hình ảnh. Bắt đầu từ đây các hệ thống máy quay thay đổi một cách liên tục.
Cả hai bộ phận cảm biến hình ảnh dùng công nghệ CCD (charge-coupled device) và CMOS (complimentary metal-oxide semiconductor) cùng có nhiệm vụ chuyển đổi tín hiệu ánh sáng sang tín hiệu điện . Một điều đơn giản có thể hiểu dùng trong máy ảnh kỹ thuật số là có một mảng 2D gồm hàng nghìn và hàng triệu những tế bào năng lượng mặt trời , mỗi một tế bào có nhiệm vụ chuyển ánh sáng từ một phần trên bức ảnh thành tín hiệu điện
Những cảm biến CCD , như đã đề cập ở trên , cần được sản xuất với chất lượng cao để đạt được độ nhiều thấp nhất . Những cảm biến CMOS truyền thống thì chất lượng hình ảnh bị ảnh hưởng do nhiễu cao Bởi vì mỗi Pixel trong cảm biến CMOS có vài Transistor do đó độ nhạy sáng của Chip CMOS thấp hơn .CMOS truyền thống tiêu thụ năng lượng thấp.
• Những cảm biến CCD tiêu thụ nhiều năng lượng trong quá trình xử lí . Cảm biến CCD dùng nhiều hơn 100 lần so với cảm biến CMOS tương đương .
Sản xuất Chip CMOS đắt hơn nhiều so với sản xuất bộ cảm biến dùng CCD . Những cảm biến CCD có kích thước nhỏ hơn cảm biến CMOS nên đễ dàng cho chất lượng hình ảnh cao hơn vì tích hợp được số lượng CCD / đơn vị diện tích nhiều hơn.


Dựa trên những sự khác nhau đó mà có thể xem như bộ cảm biến CCD trong máy ảnh ký thuật số dễ dàng cho chất lượng hình ảnh cao với nhiều Pixel với độ nhạy sáng cao cấp .Các thế hệ đầu tiên của cảm biến dùng công nghệ CMOS tiêu thụ năng lượng thấp hơn , độ phân giải thấp hơn và độ nhạy sáng kém nhưng bên cạnh đó nó dùng được pin lâu hơn vi tiêu thụ năng lượng thấp.
Ngày nay những máy ảnh kỹ thuật số dùng công nghệ CMOS đã được cải tiến nhiều với chất lượng tiến bộ vượt bậc.Năm 1998, công nghệ cảm biến CMOS được chính thức đưa ra làm đối trọng với cả hệ thống sản xuất vi xử lý và bộ nhớ hiện nay nên giá thành giảm hơn và mở rộng diện tích dễ dàng hơn. Bên cạnh đó, kiến trúc CMOS cho phép truy xuất và đặt transistor khuếch đại độc lập trên mỗi điểm ảnh nên quá trình đọc dữ liệu diễn ra nhanh và tiêu tốn ít điện năng.

Không dùng cơ chế chuyển dịch tuần tự như CCD, cảm biến CMOS tiến hành khuếch đại tín hiệu điện trực tiếp tại từng tế bào cảm quang. Mạch quét ngang, quét dọc sẽ lần lượt quét hết ma trận cảm biến ảnh và lần lượt đọc giá trị tại điểm giao để chuyển đến bộ xử lý ảnh. Vì thế phương pháp này được đặt tên là phương thức địa chỉ X-Y (X-Y address method). Phương pháp đọc dữ liệu tuần tự thường phải xác định trước vùng làm việc và tốc độ chuyển dữ liệu đến thanh ghi rất cao nên cần nhiều điện năng hơn phương pháp địa chỉ X-Y.
Cảm biến ảnh CMOS xử lý độc lập từng điểm ảnh nên chức năng truy xuất cửa sổ (windowing) linh hoạt hơn CCD. Khi thực hiện chức năng zoom kỹ thuật số, lấy nét, canh sáng, hệ thống có thể trích xuất thông tin của một vùng bất kỳ trên cảm biến và giữ nguyên độ phân giải gốc. Với CCD, vùng truy xuất cần phải được chỉ định trước.
Sony tăng cường độ nhạy CCD và thu nhỏ kích thước máy bằng cách thay đổi công nghệ và kiến trúc chế tạo phần tử cảm quang, đưa ra bộ cảm biến ảnh Super HAD (Hole-Accumulation Diode) CCD. Sony ứng dụng kỹ thuật vi thấu kính trên chip (on-chip microlen) để đặt trên mỗi điểm ảnh một thấu kính nhỏ, giúp mở rộng phạm vi ghi nhận nhằm tăng độ nhạy sáng.

Những bước cải tiến kế tiếp của Sony đã cho ra đời CCD kiến trúc SIL (Single Inner Lens). Do nhận thấy khi mở tiêu cự tối đa, luồng ánh sáng chiếu vào tế bào cảm quang có thể bị chắn bởi lớp đế nên Sony đặt thêm thấu kính nhỏ thứ hai ngay bên trên tế bào cảm quang và áp dụng nhiều công nghệ chế tạo vi mạch mới để thu hẹp bề dày của lớp cách điện giữa lớp đế và điện cực.

Trong khi đó công nghệ CMOS cũng được nâng cấp nhờ “trang bị” thêm mặt nạ Bayer,tức là một màng lọc đặt trước chip cảm biến nhằm bố trí các bộ lọc màu sắc RGB trên một ô vuông của photosensort.

Trên mặt nạ Bayer mỗi điểm ảnh có một bộ lọc màu sắc.Hàng đầu tiên của điểm ảnh là các màu lục và đỏ xen kẽ,hang thứ 2 xen kẽ lục và lam,hàng kế tiếp là đỏ và lục…và như thế tiếp tục.Cấu trúc của mặt nạ Bayer là sử dụng phép toán học để nội suy toàn bộ giá trị của các màu đỏ,màu lục và lam cho mỗi điểm ảnh.
Cả hai công nghệ CCD và CMOS thực hiện cùng một nhiệm vụ nhưng lại dùng công nghệ khác nhau .Ngày nay,khi so sánh CCD và CMOS người ta nêu ra ngay 5 ưu điểm của CMOS:
-Độ nhạy sáng và độ phân giải cao.
-Điện năng tiêu thụ ít,thời gian dùng pin lâu hơn.
-Ít bị nhiễu tín hiệu.
-Tốc độ xử lý ảnh cực nhanh.
-Tích hợp nhiều chức năng tương tác trên hình ảnh chụp hoặc quay.
Nếu cho rằng công nghệ CMOS ra đời sau ắt hẳn các thiết bị ghi hình sử dụng chíp cảm biến CMOS hiện đại và chất lượng hơn chưa hẳn đúng.Các loại máy quay kỹ thuật số tiêu chuẩn điện ảnh (HD 24P) như Sony F23,F35 của dòng Cine Alta hay Panavision Genesic và P2 HD 2700-3700 vv… đều được thiết kế với CCD có đường chéo bề mặt đường chéo 2/3 inch.

Giá thành sản phẩm là nguyên nhân khiến máy quay,máy ảnh kỹ thuật số dùng chip CCD vẫn phổ biến hơn.Máy quay phim kỹ thuật số D20-D21 của Hãng ARRI dùng công nghệ CMOS có mặt nạ Bayer ,được dùng với bộ ống kính Carl Zeiss ,là một tiến bộ vượt bậc về công nghệ với hình ảnh độ phân giải cao,tần số máy ổn định,độ tương phản hình ảnh tốt cũng như độ tái hiện màu sắc trung thực.Tuy nhiên do giá thành cao nên dòng máy quay này ít được sử dụng, ngay cả tại các phim trường của Mỹ vốn rất chịu chi phí.

Cũng sử dung công nghệ CMOS có mặt nạ Bayer,như ARRI các máy quay Red One ra đời sau với chất lượng hình ảnh có độ phân giải rất cao so với các hãng đàn anh kể trên,nhưng giá thành máy quay lại thấp hơn hẳn.Điều đó khiến máy quay Red One được sử dụng phổ biến cả trong điện ảnh Mỹ cũng như ở các nước điện ảnh còn chậm tiến.Đây đó vẫn có sự ngờ vực về chất lượng hình ảnh chuẩn 4k-độ phân giải hình ảnh tương đương phim nhựa 35mm-của Red One.Lấy giá thành khoảng 20 nghìn đô la thân máy của Red One để so với trên 40 nghìn do la của máy quay P2HD 2700 và giá thành gần 200 ngàn euro của ARRI D21 thì điều băn khoăn nói trên cũng có cơ sở.Dẫu sao thành công về việc quảng bá thương hiệu cũng như sự phổ biến của máy quay Red One cũng là điều đáng ghi nhận.

Bùi Huy Hoàng.

Theo Tiền Phong 22/8/2010- Năm năm mày mò cho ước mơ quay được những thước phim đạt chuẩn thế giới, ba gã điên đã sáng tạo công nghệ flying-cam (quay phim bằng máy bay mô hình) hoàn toàn thuần Việt.


Ba gã điên
Cũng điên thật khi nhớ lại thời điểm năm 2000, Lê Trung - thành viên trẻ nhất của nhóm Flycam Vietnam đã khởi đầu niềm đam mê bằng một chiếc máy bay mô hình trị giá 10 triệu đồng, tương đương với 2 lượng vàng ở thời điểm đó và hầu hết là tiền đi vay. Hai gã còn lại là Nam Hải và Tuấn Anh cũng “điên” không kém khi mà toàn bộ thời gian rảnh rỗi, tâm huyết cũng như tiền bạc đều đổ hết vào thú vui này trong suốt gần chục năm theo đuổi. Họ gặp nhau vì cùng chung một thú vui là muốn được bay lượn trên bầu trời với những chiếc máy bay mô hình điều khiển từ xa.
Đây là thú chơi khá tốn kém và khó khăn. Tốn kém bởi giá thành một chiếc mô hình máy bay loại nhỏ nhất thời điểm đó cũng rơi vào khoảng 500-700 ngàn nhưng để bay được thì tối thiểu phải xấp xỉ 2 triệu. Nếu muốn “lên đời” để nó có thêm nhiều chức năng thì giá thành bắt buộc phải lên tới 30.000-40.000 USD/chiếc, chưa kể các thiết bị chụp ảnh, quay phim.

"Những gã đốt tiền chơi máy bay mô hình như bọn mình đa phần là điên" - Lê Trung
Đừng tưởng cứ có máy bay mô hình là được bay thoải mái. Hoạt động này, về không phận (vùng không gian để bay) là do không quân quản lý. Trò chơi này xuất phát từ những chiếc máy bay mô hình để cao xạ tập bắn do Ban mục tiêu - Quân chủng Phòng không không quân thực hiện. Năm 2005, khi thấy nhiều người chơi, bên không quân bắt đầu tập hợp họ lại (cùng với thú chơi dù bay dù lượn). Cả nước có ba CLB mang tên: CLB mô hình hàng không phía Bắc - Trung - Nam để tiện việc quản lý.
Nghe có vẻ tốn kém và khó khăn là vậy nhưng vẫn không ngăn được nhiều người tìm đến thú chơi này. Trước thời điểm 2005, forum về máy bay mô hình trên trang web www.ttvnol.com đã kín đặc và chật chội. Nhóm Trung - Hải – Tuấn Anh đã phải lập ra một diễn đàn mang tên www.clbmohinh.com để mọi người rộng đất tham gia. Trang web này thu hút hàng trăm người hàng ngày trao đổi kinh nghiệm bay, “lên đời” mô hình, cùng với việc hội họp, rủ nhau đi bay hàng tuần.



Từ trái qua phải: Lê Trung - Nam Hải - Tuấn Anh. Ảnh: Flycam Vietnam

Đốt tiền
Họ cùng mê điện ảnh, dăm ba lần ngồi với nhau tán về những cảnh quay chóng mặt từ chiếc máy bay mô hình của nước ngoài được chế tạo thêm máy quay phim với độ nét cao, cùng tấm tắc với cái tên gọi gợi cảm công nghệ flying-cam. Lê Trung, thành viên trẻ nhất của nhóm nảy ra câu hỏi: “Tại sao mình không có flying-cam của người Việt?”. Nghĩ là làm, Trung lên mạng mày mò tìm hiểu và đề đạt ý tưởng với hai người bạn. Họ cùng hào hứng vì cảm thấy đây không còn là chơi mà là một công việc, dù vẫn phiêu lưu.
Nam Hải còn đùa vui: “Làm việc thôi, không thì lấy đâu tiền mà đốt tiếp”. Nhưng để đến lúc “lấy được tiền thiên hạ”, họ cũng lại phải đốt kha khá tiếp… Chính Nam Hải tiết lộ: “Tốn kém nhất không phải là máy bay rơi hay hỏng hóc, điều này cũng có nhưng cực ít. Thứ đốt tiền chính là công nghệ này không phù hợp thì phải thay thế nó. Nếu tính ra, đủ để mua một cái nhà…”.
Năm 2005, để bắt đầu, cả nhóm phải đặt ra từng bước nhỏ để hoàn thành. Thời điểm đó, trên diễn đàn cũng bắt đầu manh nha việc quay phim, chụp ảnh từ trên trời bằng máy bay mô hình với những sản phẩm là những bức ảnh nhòe nhoẹt, mất nét, những thước phim mất phương hướng, rung bần bật do ảnh hưởng từ động cơ bay và nhiễu sóng điện từ.
Rõ ràng, đây là việc rất khó, nếu theo đuổi để phục vụ cho công việc thì phải đầu tư rất nhiều về công sức lẫn tiền bạc.
Việc đầu tiên là máy bay phải mang được vật nặng, ít nhất là 1kg – tương đương một chiếc máy quay Sony HDV lên bầu trời. Riêng việc này khiến chi phí cho chiếc máy bay mô hình đội lên gấp 10 lần. Thứ hai là việc chống rung cho máy ảnh, máy quay. Tham khảo các tài liệu nước ngoài, tìm mua linh kiện rất khó khăn.
Họ phải tự chế tạo một quả cầu ở đầu máy bay để cố định chiếc máy quay. Nhưng để quay được thì phải có sự phối hợp rất ăn ý giữa các thiết bị cảm biến điện tử, hỗ trợ giảm xóc, hệ thống thuỷ lực… sao cho camera ổn định khi các cần xoay điều khiển thu hình và truyền xuống mặt đất. Chụp ảnh nghiêng ngả có thể chỉnh bằng Photoshop chứ quay thì bắt buộc phải chuẩn.
Việc thứ ba phải giải quyết là sự ăn ý của một ê-kip gồm một người bay, một người lo phần hình, hoa tiêu và một người lo kỹ thuật khi hoạt động. Tất cả đều phải rất chuyên nghiệp. Chính vì thế, một thành viên trong nhóm đã khẳng định: “Không đơn giản có tiền là có, bởi kinh nghiệm bay rất quan trọng. Khi quay phim, máy phải treo lơ lửng giữa bầu trời cách xa vật cần quay hàng trăm mét. Những yếu tố kỹ thuật như ánh sáng, độ gió.... phải thật chuẩn, hiệu lệnh khi làm việc cũng phải cực kỳ ngắn gọn bởi hình ảnh lướt qua rất nhanh. Chính vì thế, bất cứ lần đi bay nào cũng phải đủ cả ba người, nếu không thì không thể làm việc được”.
"Từ mô hình, công nghệ cho tới hiệu quả đạt được, flying - cam của chúng tôi đạt chuẩn thế giới. Điều duy nhất khác biệt là chi phí của chúng tôi chỉ bằng 1/4 giá thành so với họ đưa ra." - Nam Hải - Giám đốc FLYCAM VIETNAM
Việc thì nhiều nhưng kết quả cuối cùng mới là điều quan trọng nhất: Đưa ra một đoạn phim hoàn chỉnh. Ngắn gọn thế thôi nhưng phải sau gần một năm tiêu tốn rất nhiều tiền của lẫn công sức họ mới hoàn thành. Cuối năm 2005, bước một trong mục tiêu đề ra đã hoàn thành. Với 30 phút bay lượn, chiếc máy bay chạy xăng A92 với chiều dài hơn 1m đã mang được chiếc camera Sony HDV lên bầu trời và quay thành công một thước phim hoàn chỉnh. Bức ảnh với độ phân giải 6.0 đầu tiên mà êkip chụp được tại nhà máy điện tử ở Hòa Lạc đã khiến nhóm lạc quan sau suốt một năm tìm tòi nghiên cứu.
Thành công này cũng bắt đầu mang đến cho ê-kip những đồng tiền đầu tiên. Mở hàng là chuyến kết hợp “nghỉ mát + làm việc” tại một khu Resort ở Đồng Hới - Quảng Bình. Thành công ngoài mong đợi và họ được mời ở lại chụp khảo sát cho một dự án khu du lịch. Chuyến mở hàng đó cả êkip được trả công 30 triệu.
Một vài công việc chụp ảnh trên không nữa bắt đầu đến với ê-kip của Trung - Hải - Tuấn Anh, cả ba bắt đầu nghĩ đến việc mở công ty để hợp thức hóa, để quảng bá sản phẩm của mình đến với mọi người. Năm 2006, Flycam Vietnam ra đời với công việc duy nhất là cung cấp dịch vụ không ảnh và không phim.
Lâng lâng với thành công, ba chàng trai hăm hở tiến vào TPHCM để chào hàng công nghệ nhưng đều nhận được những cái lắc đầu từ khách hàng tiềm năng kèm theo câu nói: “Chúng tôi cần nhiều hơn thế”. Thất vọng ê chề vì ngã một cú đau, cả ba tấp tểnh về Hà Nội với câu hỏi: “Làm sao mang lên trời được vật nặng hơn 1kg?”.
“Đó là thời điểm cực khó khăn” - Nam Hải nhớ lại. Tinh thần sụt giảm, tiền bạc cạn, mọi thử nghiệm đều bất thành do nóng vội. Cả ba người định đóng lại dự án, bỏ cuộc nhưng chính các khách hàng tiềm năng - những người mà họ đã đến chào hàng lại vực họ dậy. Họ rất quan tâm, liên tục hỏi thăm và khích lệ. Cùng lúc, cái tin hãng phim Phước Sang thuê ê-kip nước ngoài thực hiện cảnh quay bằng Flying-cam trị giá 30.000 USD trong bộ phim “Áo lụa Hà Đông” xuất hiện trên nhiều trang báo khiến họ cay mũi.
2007 là năm mà Flycam đi đến bước thứ hai là mang được chiếc camera Panasonic HVX 200 - chất lượng phim HD cao nhất thời điểm đó với trọng lượng 3kg lên bầu trời và độ phân giải của những bức ảnh là 12.0 với chiếc máy nhà nghề Nikon D2X. Cao hơn nữa, chiếc máy bay nặng 7kg, dài 1,7m với bán kính sải cánh quạt 1,8m này còn có thể mang vật nặng lên tới 5kg.
Và đến thời điểm năm 2010, với 5 chiếc máy bay giá thành lên tới hơn 1 tỷ đồng/1 chiếc, công nghệ flying-cam của nhóm đã đạt chuẩn thế giới với trang bị máy Canon 7D và 5D Max II cho chất lượng ảnh 18.0 và chất lượng quay HD. Máy bay có thể bay cao hơn, xa hơn, chính xác hơn và họ còn đang hướng tới trang bị toàn bộ hệ thống dẫn đường bằng vệ tinh GPS. Flycam Vietnam bắt đầu tự tin sánh ngang công nghệ của các hãng lớn trong hội chợ về công nghệ, bắt đầu đưa các sản phẩm lên so sánh trên diễn đàn Aerialphoto – diễn đàn của hiệp hội những người chụp, quay không ảnh trên thế giới.


Thu tiền

Thành công của Flycam kéo theo nhiều hợp đồng chuyên nghiệp hơn. Ngoài những dự án quay, chụp khảo sát như cầu Phú Mỹ, cảng Hiệp Phước, Resot Đà Nẵng, khu công nghiệp Doosan…thì các công ty quảng cáo cũng bắt đầu tìm tới (các hãng xe, sân golf, khu du lịch và tham gia một phim tài liệu về làng văn hoá của Viện phim Việt Nam). Mới đây nhất, đang trong quá trình triển khai là dự án chụp ảnh phục vụ cho đo đạc, vẽ bản đồ 3D. Đây là dự án khó.
Trước đây người ta thường chụp khảo sát bằng máy bay trực thăng thật nhưng bất tiện bởi nhiều lúc gặp tầng mây thấp (800m) che khuất thì lại phải bay về. Flying-cam cơ động hơn, có thể phục sẵn đợi trời đẹp thì chụp cũng như dễ luồn lách nhưng công việc này bắt buộc phải chụp bằng các góc vuông, chi tiết, chính xác với tính ổn định cao. Đây chính là yêu cầu khiến nhóm tiếp tục phải cải tiến công nghệ cho sản phẩm của mình bằng nâng cấp trang bị GPS, định vị, dẫn đường bằng vệ tinh.
50 triệu cho một lần bay quanh khu vực Hà Nội, 8-12.000 USD cho những phi vụ phải di chuyển xa và khoảng 20.000 USD cho các dự án khảo sát dài ngày. Chưa kể đối tác phải chịu toàn bộ chi phí ăn ở. Chi phí đó có thể chấp nhận được với các dự án khảo sát, các TVC quảng cáo nhưng có vẻ chưa hợp với tình hình sản xuất phim hiện nay. Nhưng so với giá thành 30.000 USD cho 1 cảnh quay của “Áo lụa Hà Đông” thời điểm năm 2006 thì vẫn còn rẻ chán.
Tuy vậy, mục tiêu lớn nhất mà Flycam hướng tới là làm phim. Cũng vì quá mê phim mà Nam Hải - Giám đốc Flycam Vietnam đã từ bỏ nghề kinh doanh ăn uống, một mình vào TPHCM theo đuổi nghề sản xuất phim. Trụ sở ngoài Hà Nội giao cho Trung và Tuấn Anh coi giữ. Nam Hải chỉ tham gia những dự án lớn.
“Chit & Pi” vừa chiếu trên VTV3 chính là dự án đầu tiên mà nhóm Hải-Trung-Tuấn Anh hợp tác với những cảnh quay trên không tuyệt đẹp về cầu Long Biên, về bãi hoa cúc vàng miên man gây ấn tượng mạnh. Dự án phim đầu tay này họ cũng được trả công nhưng gần như chỉ là với cái giá chào hàng.
Năm 2007, hãng phim CJ Media của Hàn Quốc có dự định làm 200-500 tập phim về cậu bé phù thủy ở Việt Nam cũng đã gặp gỡ và ký hợp đồng với họ nhưng dự án bất thành do phía Hàn Quốc rút về, nhường cho ê-kip Việt Nam làm. Từ đó đến nay, chưa có dự án phim nào tiếp cận họ, có thể là trong tư duy phim Việt chưa quen với việc sử dụng dịch vụ mới này và cũng có thể, giá thành của họ cao chăng?
Trang web www.clbmohinh.com vẫn kín đặc thành viên với thú chơi máy bay, dù bay dù lượn dù nhóm Trung – Hải – Tuấn Anh đã nhượng lại, không còn giữ quyền admin nữa. Họ vẫn là thành viên, cùng chia sẻ các kinh nghiệm. Trên diễn đàn cũng có nhiều nhóm phát triển flycam nhưng đều không thành công. Trung nói, rất muốn phát triển mạnh công việc này bởi Flycam Vietnamhiện nay chỉ đủ sức nhận 3 hợp đồng/1 tháng với doanh thu trung bình là 500 triệu/1 quý.



Rủi ro và nhọc nhằn

Nói về công việc đầy rủi ro của mình, Lê Trung cho tôi xem 1 clip. Chiếc Flycam đang quay đại cảnh phim lịch sử ở Trung Quốc thì rớt xuống đám đông, may là tất cả tránh kịp không xảy ra thương vong. Với tốc độ 400km/h thì tai nạn chết người trên thế giới đã xảy ra nhiều. Thế nên, trong hợp đồng của nhóm nhất thiết có mấy dòng: “1. Không bay trên đầu người, dưới trời mưa và tốc độ gió quá 5m/1s; 2. Đối tác phải chịu 50% phụ phí rủi ro khi bay trên nước”.
Trước mỗi cảnh quay, họ đều phải ngồi họp kỹ lưỡng với nhau, với đạo diễn mới có thể cất cánh. Bao giờ cũng là toạ độ, sức cản của gió, các yếu tố phụ trợ cũng như bắt khuôn hình ra sao. Trung bình cứ 1 phút bay thì phải mất 100 phút chuẩn bị. Bay chơi thì thoải mái, bay công việc thì cứ như đánh vật nên “cứ mỗi lần làm xong là anh em mệt phờ và phải liên tục hoán đổi các vị trí phi công-hoa tiêu-kỹ thuật với nhau để giảm tải”.
Ngay cả việc vận chuyển cũng cực kỳ vất vả. Với 5 chiếc máy bay và trang thiết bị, mỗi lần di chuyển họ phải mang đủ 200kg hành trang lỉnh kỉnh. Riêng máy bay thì phải vác tay để tránh trục trặc. Vì điều này mà nhóm đã phải toát mồ hôi mới có thể ra Côn Đảo thực hiện một hợp đồng. Sau lần đó, họ phải tiếp tục cải tiến cho tiện dụng và nay, mỗi lần di chuyển, họ chỉ cần tháo ra, cho vào hộp xách đi rồi lắp ráp khi đến nơi.
Ngoài ra, chuyện xin giấy phép bay giờ đây khó khăn hơn. Theo nghị định 36/CP/2008, mỗi một lần bay đều phải được phép của Cục tác chiến – Bộ tổng tham mưu.
Rutto

Phim nổi đã xuất hiện từ những năm 50 của thế kỷ trước.Ở các nước điện ảnh tiên tiến đều có rạp chiếu phim nổi.Trước năm 2000,rạp chiếu phim Ngọc Khánh của Viện Tư liệu phim Việt nam từng được cải tạo để chiếu phim nổi.
Phim nổi,nay gọi là phim 3D-ba chiều tạo ra những ấn tượng mạnh về hiệu quả không gian của hình ảnh.Những hiệu quả này gây ra những cú sốc thị giác cho người xem.Bộ phim Avantar mới đây của James Cameron là một thí dụ điển hình,có thể mở ra một thời đại mới của điện -ảnh-ba-chiều.

Để xem phim nổi,người xem vào rạp được phát kính đeo mắt.
Khi xem,nếu bỏ kính ra thi chỉ thấy trên màn ảnh hai hình chập vào nhau.Để quay phim nổi,trước đây phải sử dụng hai máy quay để cùng quay một khuôn hình nên rất phức tạp.Bước tiến sau đó là một máy quay sử dụng hai ống kính.Công nghệ mới nhất của máy quay 3D là một máy quay với một ống kính,bên trong được thiết kế hệ thống hai gương phản chiếu và hai bộ cảm biến hình ảnh.

Trong khoảng thời gian gần đây, nhất là kể từ sau sự xuất hiện của bộ phim được coi là “siêu phẩm của mọi thời đại”, Avatar, trào lưu phim 3-D đã phát triển một cách rầm rộ hơn bao giờ hết. Đi đến đâu cũng thấy người ta nói về nào là phim 3D, nào là về công nghê 3-D, nào là “giả” 3-D... Vậy thực chất phim 3-D là gì? Nó đã được làm ra như thế nào? Nó khác gì với phim 2-D truyền thống? Phim “giả” 3-D khác với phim 3-D “xịn” ở điểm nào? Hãy cùng tìm hiểu kĩ hơn về trào lưu này nhé.

Khái niệm về phim 3-D[/B]

Như nhiều người đã biết, 3-D thực ra là tên viết tắt của từ 3-Dimension (3 chiều). Kỹ thuật 3-D mà người ta vẫn sử dụng một cách phổ biến hiện nay thường đi liền với khái niệm “đồ họa 3D” - tức là những hình ảnh được dựng nên một cách sống động như thật với sự trợ giúp của các phần mềm đồ họa vi tính. Kỹ thuật này lần đầu tiên được biết đến trên màn ảnh vào năm 1995 với bộ phim hoạt hình nổi tiếng Toy Story (Thế giới đồ chơi) của hãng Walt Disney. Bộ phim này đã mở ra một thời kì mới cho thể loại phim hoạt hình không chỉ với những hình ảnh đẹp hơn, sinh động hơn, “ăn đứt” khi so sánh với các bộ phim hoạt hình 2D truyền thống, mà còn dần làm xoá nhoà đi khoảng cách giữa những hình ảnh “thật” và “giả” trên phim. Có thể kể đến một số bộ phim nổi bật cho thể loại 3D này như Shrek, Finding Nemo, The Incredibles, Happy Feet, Surf's Up… hay gần đây nhất là Wall-E và Up.
Tuy nhiên, dường như chưa cảm thấy thoả mãn với những gì đã có, các nhà làm phim vẫn quyết tâm mang đến cảm giác thật hơn cho người xem, muốn khán giả có thể tương tác được với bộ phim, tạo cảm giác giống như là được sống trong phim vậy. Vì lẽ đó mà công nghê Real 3-D – không gian ba chiều “thật” đã ra đời. Khác với công nghê phim 3D trước kia, vốn chỉ là những phim hoạt hình có các hình khối được dựng trong không gian ba chiều, nhưng nó vẫn bị giới hạn bởi không gian phẳng (2D) của màn hình, thì công nghệ Real 3-D làm cho người xem có cảm giác như những hình khối đó hoàn toàn thoát ra khỏi màn hình. Điều này khiến cho hình ảnh trên phim trở nên sâu và thật hơn rất nhiều.


Ảnh bên:Phim 3-D House of Wax ra đời từ năm 1953.
Bộ phim được coi là làm theo công nghệ 3-D đầu tiên đã ra đời vào năm 1953. Đó là bộ phim House of Wax của đạo diễn người Mỹ gốc Hungari, André de Toth. Nhưng chỉ đến cho tới khi bộ phim hoạt hình Chicken Little (2005) của hãng Walt Disney đạt được những thành công rực rỡ (thu về gần 100 triệu USD chỉ trong tháng công chiếu đầu tiên) thì công nghệ Real 3-D mới được các nhà làm phim chú ý đến. Nhận thấy được tiềm năng cũng như lợi nhuận khổng lồ mà những bộ phim 3-D này mang lại, các nhà làm phim Hollywood đã quyết định đầu tư lớn hơn vào công nghệ 3-D. Và quả thật, những thành công sau đó đã cho thấy những sự mạo hiểm là hoàn toàn sáng suốt: Ice Age 2 có doanh thu gần 200 triệu USD chỉ riêng tại Mỹ, Shark Tale thì thu về 363 triệu USD, Madagascar đạt 525 triệu USD ở thị trường Mỹ... Tuy nhiên đó vẫn chỉ là những bộ phim hoạt hình 3-D. Thế còn những bộ phim 3-D do người thật đóng thì sao???
Chính vì nhận thức được điều này mà đạo diễn lừng danh James Cameron đã quyết định cho thực hiện dự án Avatar vốn đã ấp ủ gần 11 năm trời của mình. Khác với những bộ phim hoạt hình 3-D trước đó chỉ dựng hoàn toàn bằng máy tính, James Cameron đã sử dụng một loại máy quay phim kĩ thuật số 3-D tiên tiến có hai ống kính song song, có thể định vị được những tiêu điểm khác nhau, thích hợp với từng địa hình quay và những hình ảnh này được sẽ được hiện ngay trực tiếp trên máy tính để có thể chỉnh sửa một cách tùy ý.

Có thể nói chính nhờ phương pháp này mà bộ phim Avatar đã trở thành một trong những người đi tiên phong mở ra “một trang sử mới cho lĩnh vực điện ảnh”.

Nguyên lí hoạt động của 3-D?

Các bộ phim được làm theo công nghệ 3-D nói chung đều dựa theo nguyên lí sự tạo ảnh 3 chiều từ hai mắt, sự chìm hay nổi của một vật phụ thuộc vào cách nhìn người quan sát. Chẳng hạn khi nhìn hai hình ảnh của một vật sát cạnh nhau, nếu như mắt trái nhìn vào ảnh bên phải còn mắt phải nhìn vào ảnh bên trái, thì ta sẽ cảm tưởng như vật đó đang nổi ra khỏi khung hình. Và ngược lại thì vật đó sẽ “lõm” xuống.



Lợi dụng điều này, các nhà làm phim 3-D sẽ quay thành hai phim, từ hai góc nhìn khác nhau tương ứng với hoạt động của hai con mắt. Những hình ảnh này khi qua não bộ, chúng sẽ chập lại tạo thành những hình ảnh không gian ba chiều. Và vì kĩ thuật 3-D này chủ yếu là dựa vào sự tổng hợp ảnh từ 2 mắt tạo nên nên những người có tật về mắt sẽ khó có thể xem được những bộ phim 3-D.

Kỹ thuật quay phim 3-D

Vậy một bộ phim 3-D sẽ được quay như thế nào? Đầu tiên, như đã biết, người ta sẽ sử dụng một camera khổng lồ trang bị hai ống kính lệch pha (một dành cho mắt trái và một cho mắt phải) để ghi hình cùng lúc từ hai góc nhìn, trên hai cuốn phim khác nhau.
Tại phòng chiếu, người ta sử dụng máy chiếu phim có hai ống kính, qua đó chuyển tải hai băng hình khác nhau. Một thiết bị đặc biệt đưa lên màn ảnh quang cảnh dành cho mắt trái và mắt phải cùng lúc để tạo nên ảnh 3 chiều. Tuy nhiên, khán giả sẽ không thể xem được những hình ảnh này ngay vì chúng sẽ xuất hiện rất nhòe trên màn ảnh, mà bắt buộc phải mang một cặp kính làm bằng chất liệu đặc biệt (thường là bằng thủy tinh lỏng). Sau đó, qua một tín hiệu hồng ngoại đồng bộ với máy chiếu phim chiếu từ xa sẽ làm một bên mắt kính bị mờ và bên kia trong suốt, khi đó người xem mới cảm nhận được những hình ảnh 3 chiều trên màn ảnh.


Tuy nhiên, trong Avatar, đạo diễn James Cameron còn đưa ra ý tưởng khác khi dùng ba màn ảnh rộng, tạo thành một đường cong khổng lồ bao trùm cả tầm nhìn. Mỗi màn ảnh đó sẽ được chiếu bằng loại phim 65mm, nghĩa là gấp đôi loại phim nhựa 35mm vẫn thường dùng, để có được ảnh to, rõ và sáng hơn. Ngoài ra sẽ có tổng cộng sáu máy chiếu phim tạo ra sáu góc nhìn khác nhau, tay vì 2 máy chiếu như bình thường để tạo ảo giác hoàn hảo và phim cũng được chiếu với tốc độ nhanh hơn 30 ảnh/giây thay vì 24 ảnh/giây làm cho chuyển động của các nhân vật trong phim cũng trở nên nhuần nhuyễn hơn.
Do có sự phức tạp, đòi hỏi đến các kĩ thuật hiện đại đến như vậy nên việc làm nên các bộ phim 3-D quả thật rất “nặng đô-la”. Chính vì thế nên các nhà làm phim đã nghĩ ra được một phương pháp khác có thể tiết kiệt được một khoản chi phí lớn, đó là bằng cách chuyển đổi những bộ phim dạng 2-D (phẳng) sang 3-D (nổi), hay người ta vẫn thường gọi đùa là phim "giả 3-D". Có thể kể tên đến hai bộ phim dạng 2-D chuyển đổi sang 3D gần đây nhất là Alice in Wonderland và Clash of the Titans.

Để chuyển một bộ phim 2-D thành 3-D trước tiên người ta phải xác định độ sâu của ảnh và đối tượng mình định làm, xem cái nào sẽ đặt trước, cái nào đặt sau, chỗ nào cần nổi lên và chỗ nào sẽ phải chìm xuống. Sau đó người ta sẽ cắt ảnh và kéo dãn bóng về bên phải cảnh nền nhằm để tạo ra hình ảnh dành cho mắt trái, rồi tương tự lại sao chép hình ảnh đó nhưng kéo lệch về bên trái để tạo ra hình ảnh cho mắt phải. Khoảng giữa hai hình ảnh này, người ta sẽ chèn vào đó các hình ảnh tổng hợp dạng hình khối và phải làm như thế liên tục 24 lần/giây mới tạo được hình ảnh nổi.

Tuy nhiên,nếu muốn chuyển đổi một bộ phim “phẳng” sang “nổi” cũng phải cần đến hàng trăm chuyên gia vi tính và cũng tiêu tốn một con số chi phí không nhỏ, dù tất nhiên là vẫn thấp hơn nhiều so với làm phim 3-D thật. Có điều, tất nhiên là do “tiền nào của nấy” nên phim "giả 3-D" khó có thể so bì về độ thật và có những hình ảnh nổi rõ như 3-D "xịn" được-Xem hai ảnh minh họa bên.

Hiện nay trên thế giới, có rất nhiều loại công nghê Real 3-D như Anaglyph, Real D, Dolby, Prisma… nhưng phổ biến nhất và thường dùng trong các rạp chiếu phim nhất vẫn là hai công nghê Dolby và Real D.

Công nghê Real D dựa theo nguyên lý phân cực để tạo hiệu ứng nổi 3D, bao gồm hai máy chiếu giống hệt nhau đươc đồng bộ hóa, phân cực hóa, và cùng chiếu lên một màn ảnh (phủ một chất liệu đặc biệt chống khử cực, thường là một lớp bạc) nhằm làm giảm độ sáng cho phim.
Trong khi đó, ưu thế của công nghệ Dolby so với Real D chính là Dolby dễ lắp đặt, hoàn toàn có thể chiếu được ngay trên màn hình trắng thông thường và kính đeo có thể tái sử dụng nhiều lần (trong khi kính dùng cho công nghệ Real-D chỉ có thể sử dung 1 lần). Ngoài ra có thể kể đến công nghệ Imax 3D dành chiếu riêng cho những rạp Imax có kích thước hình vòm khổng lồ ngang bằng một tòa nhà.

LẠI ĐỨC KHÁNH