Opera

Het nieuws dat Opera bij Neelie Kroes heeft aangeklopt om Microsofts praktijken aan te kaak te stellen, heeft inmiddels al enige beroering gewekt op internet. Kort gezegd komt de klacht erop neer dat de dominante positie van Windows heeft opgeleverd dat Internet Explorer (IE) een dominante positie op de markt van webbrowsers heeft en dat deze positie nu wordt misbruikt om concurrenten te dwarsbomen.

Opera heeft twee mogelijke oplossingen aangedragen, die het probleem van verschillende kanten aanpakken: (1) stop de bundeling van IE met Windows, zodat concurrerende browsers een kans krijgen (of bundel ook andere browsers met Windows) en/of (2) zorg ervoor dat IE in de pas loopt met andere browsers, zodat er geen sprake meer is van misbruik.

Wat is er mis?
Internet Explorer (voornamelijk versies 6 en 7) wordt momenteel door zo'n 80% van de internetters gebruikt. Alleen Firefox heeft een aardig martkaandeel weten te veroveren; schattingen lopen uiteen van zo'n 10% tot in sommige landen wel 40%. Opera zit al een aantal jaren rond 1%. Opera, Firefox en Safari (de standaard Mac-browser van Apple, die sinds kort ook voor Windows wordt ontwikkeld) innoveren in hoog tempo en hebben als gezamenlijk doel een zo goed mogelijke ondersteuning van geaccepteerde webstandaarden. Deze zorgen ervoor dat websites onafhankelijk worden van de browser waarin de bezoeker ze bekijkt. Voor Opera zijn deze standaarden van levensbelang, aangezien zijn adagio "één web voor allen" is. Daarom zijn Opera voor Windows, voor Linux, voor Mac, voor mobiele telefoons (Opera Mobile), voor de Wii (Internet Channel) en Nintendo DS allemaal op dezelfde kerncode gebouwd.
De webstandaarden worden niet aan de software-ontwikkelaars opgelegd, maar in gezamenlijk overleg afgesproken: in de verschillende afdelingen van het W3C zitten vertegenwoordigers van Apple, Opera, Mozilla en Microsoft.

Het probleem is dat Internet Explorer in Opera's ogen onvoldoende doet om mee te komen met de standaarden en om fouten in zijn programma te verbeteren. Na IE6 heeft het zes jaar geduurd voordat IE7 werd gelanceerd en hoewel de verschillen met de vorige versie vrij groot waren, loopt IE7 nog jaren achter op Firefox en Opera. Dat zou niet erg zijn als de browsers op basis van gelijkwaardigheid met elkaar zouden concurreren. Maar IE's marktaandeel is zo groot, dat webontwikkelaars het zich niet kunnen veroorloven om het te negeren. En dus ontwikkelen ze websites die werken in IE; de andere browsers krijgen minder aandacht. Het gevolg is dat veel websites niet werken in de andere browsers en dat de browsers zich dus moeten aanpassen aan de fouten van IE. Hiermee wordt IE de de facto standaard. Dit is echter een standaard die nergens is gedocumenteerd, waarmee alternatieve browsers dus op een achterstand worden gezet. Opera stelt dat IE deze situatie laat voortbestaan, omdat het hiervan profiteert.

Kortom, de combinatie van IE's marktaandeel en zijn gebrek aan technologische vooruitgang kost browserontwikkelaars, maar ook website-ontwikkelaars (die immers de fouten van IE ook moeten leren begrijpen en soms aparte websites voor IE en voor de rest moeten maken) tijd en geld.

Reacties
De reacties op Nederlandse fora (bijvoorbeeld Webwereld en NUjij) zijn overwegend positief. Op Engelstalige sites lijkt er meer tegenstand te zijn. Veelgehoord argument is "Opera kan het niet op eigen kracht dus kloppen ze bij de overheid aan". Kennelijk is toetsen van een markt aan wettelijke bepalingen wat hun betreft niet geoorloofd.
Verder wordt er getwijfeld aan de haalbaarheid van de voorgestelde maatregelen, mochten ze worden opgelegd. Het lijkt me inderdaad lastig om Microsoft te dwingen tempo te maken met het verbeteren van hun software. Het ontkoppelen van IE van Windows is hoe langer hoe moeilijker geworden aangezien IE steeds meer deel is gaan uitmaken van onderdelen van het besturingssysteem die niet met internet te maken hebben.

Microsoft heeft al gereageerd en was zich van geen kwaad bewust. Een reactie van de Europese Commissie is nog niet bekend.

Hier wordt over het onderwerp gediscussieerd.

Wie op Connexxion.nl zijn reis probeert te plannen, ondekt dat hij de knop Zoek lijn bij Stap 1: Kies lijnnummer/plaats niet kan gebruiken.

Er ligt daar een onzichtbaar element dwars, dat gelukkig gemakkelijk uit de weg kan worden geruimd met UserCSS. Gebruik hiervoor de volgende regel:

#nieuwsrss_form { display: none; }

Nrc.nl meldt dat Apple met een Windows-versie van Safari komt. Een nieuwe concurrent voor Opera dus. Momenteel geldt Safari als "de derde" browser die een beetje gevangen zit in zijn Mac-omgeving. Met de Windows-editie wordt het straks waarschijnlijk spannend wie zich na Internet Explorer en Firefox het grootst mag noemen bij het meest gebruikte besturingssysteem.

...kwartiertje later...

Eerste ervaring met de beta: kan nergens een adres invoeren, apple.com wordt verkeerd weergegeven, menu's tonen geen tekst en een crash elke keer dat ik hem opstartte. Een echte beta, dus.

Microsoft heeft enige tijd geleden Internet Explorer 7 gelanceerd, zij het nog in de standaard, Amerikaanse versie. In de komende maanden zal gewerkt worden aan vertalingen waaronder ongetwijfeld een Nederlandse. Uiteindelijk zal de opwaardering worden aangeboden via de automatische updates van Windows.

Ondertussen heeft Mozilla de tweede versie van Firefox op de markt gebracht. De belangstelling schijnt erg groot te zijn.

Opera was al eerder begonnen met de "9-serie" van zijn browser. Er wordt hier en daar al over versie 10 gepraat, maar het ziet ernaar uit dat de teller voorlopig alleen achter de punt gaat oplopen: de laatste weekly heeft versienummer 9.10 of 9.03 (afhankelijk van waar je kijkt).

NRC Handelsblad heeft IE7 beta gerecenseerd (2006-06-16). De kop: "Eindelijk is er een nieuwe Explorer"; de ondertitel: "Microsoft heeft goed gekeken naar concurrenten Firefox en Opera". Grappig: let op de bij het artikel geplaatste afbeelding.

Jammer dat Opera verder zo weinig recht wordt gedaan. Het gaat mis in de tweede kolom:

Nieuw is ook een zoekvenster waarin je je favoriete zoekmachine kunt instellen. Niet alleen daaraan is te merken dat Microsoft goed heeft gekeken naar rivaal Firefox. Misschien wel de belangrijkste toevoeging zijn de zogenoemde tabbladen.

Was Opera niet de eerste niet-IE-shell die tabbladen gebruikte? Dat was in versie 4, nog voordat de naam Firefox bestond.

En dan:

Houd er alleen wel rekening mee dat nog niet alle webpagina's zijn aangepast voor de nieuwe browser en je problemen kunt verwachten.

Hier wordt wijselijk de discussie omzeild over het gebrek aan standaardenondersteuning in IE6 en de gevolgen daarvan, die later terloops worden genoemd: "al wil de opbouw van de pagina's nog wel eens haperen [in Opera 9]". Iets kwalijker vind ik dat hier de indruk wordt gewekt dat IE7 met nieuwe dingen komt waardoor pagina's moeten worden bijgewerkt, terwijl in werkelijkheid IE7 nog bezig is met een inhaalslag en een grote achterstand heeft op Firefox en Opera. Wordt de release van andere browsers aangegrepen om een grote upgrade van internetpagina's in gang te zetten?

Maar goed, dan komt Opera aan de beurt in de derde kolom:

Firefox neemt bovendien minder schijfruimte in beslag dan Internet Explorer. Dat geldt tevens voor Opera, de browser die al jaren een derde plaats inneemt (...). Opera is zonder twijfel de snelste browser (...). Helaas zitten er veel overbodige toeters en bellen in.

Ja, teveel toeters en bellen, terwijl het in dezelfde kolom een "groot voordeel" was dat je in Firefox de functionaliteit kunt uitbreiden met extenties.
Dan wordt ten slotte de toevoeging van BitTorrent-ondersteuning aan Opera 9 genoemd, waarna de laatste alinea volgt:

Dat zijn allemaal leuke functies, maar er blijft één grote uitdaging over. Wie maakt eindelijk eens 's werelds kleinste no nonsense browser?

Wie kan mij duidelijk maken waarom dát de conclusie van het Opera-commentaar moet zijn? Opera ís de kleinste browser, ís de snelste (volgens de recensent), valt je niet lastig met die extra toeters en bellen tenzij je ze zelf inschakelt...
En als de conclusie niet alleen op Opera slaat, is mijn vraag: wat is een no nonsense browser? Welke functionaliteit zou je weg willen halen om weer lekker ouderwets te kunnen internetten? Tabbladen? Beveiliging tegen phishing attacks? Kijk naar de vergrote vergelijkingstabel uit het artikel en trek je eigen conclusies.