My OperaChim trong lồng - Quận He Nguyễn Hữu Cầu
Thursday, March 13, 2008 1:38:00 AM
“Chim trong lồng” là bài thơ nổi tiếng trước khi bị đem hành hình của Nguyễn Hữu Cầu còn lưu truyền đến ngày nay. Bài thơ làm cả tiếng Hán cả tiếng Nôm, có những từ cổ mà có lẽ tiếng Việt thời đó quen dùng.
Khi Cầu bị bắt, Trọng lại gần xem Cầu có kêu cầu gì không, nhưng Cầu thản nhiên ngồi hát xướng rất ngang tàng. Trọng hỏi:
Anh bây giờ như con chim trong lồng, còn gì mà hát? Nghe nói anh có tài thơ, trong trường hợp nào cũng làm được, vậy anh thử làm bài thơ “Chim trong lồng” xem sao?
Cầu không cần đợi giục hai lần, liền ngâm:
Nhất lung thiên địa tàng thân tiểu
Vạn lý phong van cử mục tần
Hỏi sao sao luỵ cơ trần
Bận tài bay nhảy, xót thân tang bồng
Nào khi vỗ cánh rỉa lông
Hót câu thiên túng trong vòng lao lung
Chim oanh nọ vẫy vùng giậu bắc
Đàn loan kia túc tắc cành nam
Mặc bay đông ngữ tây đàm
Chờ khi phong tiện dứt dàm vân lung
Bay thẳng cánh muôn trùng tiêu Hán
Phá vòng vây làm bạn kim ô
Giang sơn khách diệc tri hồ?
Theo Việt Nam sử lược, khi Cầu bị bắt mang nộp chúa Trịnh cùng lúc với Nguyễn Danh Phương, chúa sai bày tiệc, bắt Phương rót rượu và Cầu thổi kèn hầu tiệc. Không rõ có phải đó chính là lúc Cầu ngâm bài thơ này hay không.
Chú thích
1. Trời đất như cái lồng, nhốt mình vào cảm thấy nhỏ hẹp
2. Phóng tầm mắt nhìn ra muôn đám mây
3. Hát câu buông thả trong vòng kìm hãm
4. Ý nói coi thường những lời dị nghị
5. Chờ khi gió thuận sẽ dứt ràng buọc của lồng trời mây
6. Mặt trời
7. Những người khách trong núi có ai biết cho chăng?
Nguồn Wikipedia
