My OperaBINH THO - TRANG
Wednesday, October 7, 2009 2:49:21 PM
Bài bình thơ của Mai Chiêu Sương-(ở Đất Quảng xa xôi, KL chưa quen biết bao giờ!)
TRĂNG của Nguyễn Thị Kim Liên
(Qua bài thơ Trăng)
***
Ở nhà một mình.Trăng rằm tráng lệ - trăng có mà không đọc thơ thì uống quá!. Tôi lấy tập thơ Môi Ngọt ra xem. Tập thơ rất đẹp, đọc qua một lượt, tôi chợt Bàng hoàng khi đọc đến bài Trăng - Tôi như bị cuốn hút vào một bài thơ rất lạ ... - cả bài thơ buồn vương vương chút sương khói, dễ thương. Tôi đọc, rồi đọc và đọc lại nữa:
- "Trăng tròn chưa sáng trong ấy như tình yêu tuổi"
Chắc là tuổi yêu đầu rồi? Kim Liên đang đứng ở đâu đó một mình đêm nay? Ồ! Sao chị lại có sự so sánh kỳ lạ đến thế? Lạ lắm. Có lẻ chưa ai "trăng vào nhập" bằng cách viết ... lạ như chị:
"Trăng chưa tròn trong sáng như tình yêu tuổi ấy?
Không gian ta im lặng nhìn trăng
Khoảnh khắc này ai đâu đó trông có "
À ra thế. Chị đang khắc khoai ... nhớ "ai" xa:
"Khoảnh khắc này ai đâu đó trông có"
Về hướng trăng ... "
Hình như chị đang nhìn trăng một mình, xao xuyến-Kim Liên "đi" vào bài thơ như nói chứ không phải gieo vần, "gò" tứ làm thơ như thông thường. Tôi có cảm giác thi sĩ Kim Liên nói thơ chứ không phải làm thơ - "Điệu nói" chỉ có chị mới làm được. Bỗng, Kim Liên bị xúc động mạnh, quá mạnh đến dồn dập:
- "Rồi trăng tròn ..."
(Cò lẻ chị đợi trăng hơi lâu)
- "Đàm mình giữa ngàn sao
Có phải trăng ngày nào
Soi tỏ nỗi niềm riêng? "
Bài thơ tiếp tục như một niềm suy tư dâng trào. Không phân khổ, đoạn, không "bó" nhưng vẫn ngắt câu kín vần, có nhạc rất dễ thương:
- "Trăng hôm nay vẫn im lặng
Như bạn hiền
Tri kỷ
Chung và riêng
Quý hiếm "
Không hiếm quý sao được khi mà chị đã:
"Tin tưởng và yên bình"
Nhìn trăng để mà thoát tục đối diện với "bạn hiền, tri kỷ" thì đúng là Kim Liên Hiền Triết rồi. Hai thứ đó giữa cuộc đời này KHÓ KIẾM lắm! Gặp lừa lọc, ba hoa, ồn ào và giả tạo thì nhiều.
Phải nói không nhập thần thì Kim Liên không thể NÓI CHUYỆN với trăng như thế!
- "Trăng ơi, làm gương soi tỏ mọi miền
Để người thấy người ở đó "
Tôi chợt nhớ Hàn Mặc Tử:
- "Ai mua trăng, tôi bán trăng cho
Chẳng bán tình duyên ước hẹn hò "
(Hàn Mặc Tử)
Hàn Mặc Tử làm thơ về trăng - Kim Liên thì khác - chị nói là thơ với trăng - Vầng trăng Kim Liên không thể mua được, cũng được bán không, mà chỉ để:
"Để người thấy người ở đó"
Chị muốn làm một trăng "trạm viễn thông" trăng đây chắc?:
- "Để gửi lời qua gió"
Gửi hình qua trăng "
Quá lãng mạn mà cũng thực quá - bởi hai người cùng ở mặt đất cùng xa nhau (có khi chỉ gặp nhau trong mộng thôi ...) thì làm sao mà thấy nhau - mặc dù có nhớ quay quắc cũng? ... Đành chịu, chỉ còn cách đưa tâm hồn lên trăng trăng và nhờ giúp đỡ cho tình yêu của mình, có lẻ trăng đã thấu được nỗi lòng đó nên chị bất chợt reo lên:
- "Đêm tuyệt vời mênh mang"
Kim Liên chỉ gói đêm trăng bằng chữ trong năm
- "Đêm tuyệt vời mênh mang"
Cao thủ chẳng thua gì cổ thi Trung Quốc:
- "Nhân gian vô lượng nguyệt mang mang"
(Cổ Thi)
Đúng, có đường ngỏ gì đâu? - Nơi nào trên mặt đất mà thiên nhiên này tới trăng không được? Đoàn Thị Điểm diễn trong Chinh Phụ Ngắm cũng thế:
- "Neo nhân gian trăng dõi dõi soi"
(Đặng Trần Côn - Đoàn Thị Điểm)
Chúng ta thử hái trăng bỏ vào túi thì mới thấy câu thơ năm chữ của Kim Liên SÁNG GIÁ như ... Trăng.
Khác với Tản Đà nhìn trăng rồi buồn, rồi tuyệt vọng:
- "Đêm thu buồn lắm chị Hằng ơi.
Trần thế em nay chán nữa rồi "
(Tản Đà)
Kim Liên chợt kéo tôi về thực hữu - nửa đêm rồi. vẫn trăng tròn, vẫn sáng, vẫn trong Veo. Nhưng chắc chị đã đi về rồi - Về với đời thường, với tổ ấm, với lo toan đủ thứ. Đành bỏ lại nhớ nhung, hoài niệm, và vẻ đẹp muôn đời của chị Hằng:
- "Muôn nỗi chất chồng
Bề bon quá!
Trăng ơi!
Kim Liên nuối tiếc. Tôi thấy như ... chị còn yêu trăng lắm!
- "Tôi tìm một ánh trăng xưa"
(Chút xưa-NTKL)
Hay:
- "Ngoài kia trăng sáng lung linh
... Tại cái khe cửa trăng ua vào tôi "
(Một mình-NTKL)
Tôi giật mình vì tiếng gọi "Trăng ơi". Ngoài trời trăng vẫn y nguyên. Tôi đọc lại Trăng của của Kim Liên Lần nữa. Chị dẫn tôi đi sâu vào bài thơ, như đi vào một đêm trăng của nỗi lòng, tâm sự của riêng. Tuy chị dùng từ đơn giản, cú tứ rất thoải mái, theo thể thơ tự do mới, nhưng sâu sắc và rất thực như cuộc sống và cuộc đời.
Quảng. Ngãi
MCS
TRĂNG của Nguyễn Thị Kim Liên
(Qua bài thơ Trăng)
***
Ở nhà một mình.Trăng rằm tráng lệ - trăng có mà không đọc thơ thì uống quá!. Tôi lấy tập thơ Môi Ngọt ra xem. Tập thơ rất đẹp, đọc qua một lượt, tôi chợt Bàng hoàng khi đọc đến bài Trăng - Tôi như bị cuốn hút vào một bài thơ rất lạ ... - cả bài thơ buồn vương vương chút sương khói, dễ thương. Tôi đọc, rồi đọc và đọc lại nữa:
- "Trăng tròn chưa sáng trong ấy như tình yêu tuổi"
Chắc là tuổi yêu đầu rồi? Kim Liên đang đứng ở đâu đó một mình đêm nay? Ồ! Sao chị lại có sự so sánh kỳ lạ đến thế? Lạ lắm. Có lẻ chưa ai "trăng vào nhập" bằng cách viết ... lạ như chị:
"Trăng chưa tròn trong sáng như tình yêu tuổi ấy?
Không gian ta im lặng nhìn trăng
Khoảnh khắc này ai đâu đó trông có "
À ra thế. Chị đang khắc khoai ... nhớ "ai" xa:
"Khoảnh khắc này ai đâu đó trông có"
Về hướng trăng ... "
Hình như chị đang nhìn trăng một mình, xao xuyến-Kim Liên "đi" vào bài thơ như nói chứ không phải gieo vần, "gò" tứ làm thơ như thông thường. Tôi có cảm giác thi sĩ Kim Liên nói thơ chứ không phải làm thơ - "Điệu nói" chỉ có chị mới làm được. Bỗng, Kim Liên bị xúc động mạnh, quá mạnh đến dồn dập:
- "Rồi trăng tròn ..."
(Cò lẻ chị đợi trăng hơi lâu)
- "Đàm mình giữa ngàn sao
Có phải trăng ngày nào
Soi tỏ nỗi niềm riêng? "
Bài thơ tiếp tục như một niềm suy tư dâng trào. Không phân khổ, đoạn, không "bó" nhưng vẫn ngắt câu kín vần, có nhạc rất dễ thương:
- "Trăng hôm nay vẫn im lặng
Như bạn hiền
Tri kỷ
Chung và riêng
Quý hiếm "
Không hiếm quý sao được khi mà chị đã:
"Tin tưởng và yên bình"
Nhìn trăng để mà thoát tục đối diện với "bạn hiền, tri kỷ" thì đúng là Kim Liên Hiền Triết rồi. Hai thứ đó giữa cuộc đời này KHÓ KIẾM lắm! Gặp lừa lọc, ba hoa, ồn ào và giả tạo thì nhiều.
Phải nói không nhập thần thì Kim Liên không thể NÓI CHUYỆN với trăng như thế!
- "Trăng ơi, làm gương soi tỏ mọi miền
Để người thấy người ở đó "
Tôi chợt nhớ Hàn Mặc Tử:
- "Ai mua trăng, tôi bán trăng cho
Chẳng bán tình duyên ước hẹn hò "
(Hàn Mặc Tử)
Hàn Mặc Tử làm thơ về trăng - Kim Liên thì khác - chị nói là thơ với trăng - Vầng trăng Kim Liên không thể mua được, cũng được bán không, mà chỉ để:
"Để người thấy người ở đó"
Chị muốn làm một trăng "trạm viễn thông" trăng đây chắc?:
- "Để gửi lời qua gió"
Gửi hình qua trăng "
Quá lãng mạn mà cũng thực quá - bởi hai người cùng ở mặt đất cùng xa nhau (có khi chỉ gặp nhau trong mộng thôi ...) thì làm sao mà thấy nhau - mặc dù có nhớ quay quắc cũng? ... Đành chịu, chỉ còn cách đưa tâm hồn lên trăng trăng và nhờ giúp đỡ cho tình yêu của mình, có lẻ trăng đã thấu được nỗi lòng đó nên chị bất chợt reo lên:
- "Đêm tuyệt vời mênh mang"
Kim Liên chỉ gói đêm trăng bằng chữ trong năm
- "Đêm tuyệt vời mênh mang"
Cao thủ chẳng thua gì cổ thi Trung Quốc:
- "Nhân gian vô lượng nguyệt mang mang"
(Cổ Thi)
Đúng, có đường ngỏ gì đâu? - Nơi nào trên mặt đất mà thiên nhiên này tới trăng không được? Đoàn Thị Điểm diễn trong Chinh Phụ Ngắm cũng thế:
- "Neo nhân gian trăng dõi dõi soi"
(Đặng Trần Côn - Đoàn Thị Điểm)
Chúng ta thử hái trăng bỏ vào túi thì mới thấy câu thơ năm chữ của Kim Liên SÁNG GIÁ như ... Trăng.
Khác với Tản Đà nhìn trăng rồi buồn, rồi tuyệt vọng:
- "Đêm thu buồn lắm chị Hằng ơi.
Trần thế em nay chán nữa rồi "
(Tản Đà)
Kim Liên chợt kéo tôi về thực hữu - nửa đêm rồi. vẫn trăng tròn, vẫn sáng, vẫn trong Veo. Nhưng chắc chị đã đi về rồi - Về với đời thường, với tổ ấm, với lo toan đủ thứ. Đành bỏ lại nhớ nhung, hoài niệm, và vẻ đẹp muôn đời của chị Hằng:
- "Muôn nỗi chất chồng
Bề bon quá!
Trăng ơi!
Kim Liên nuối tiếc. Tôi thấy như ... chị còn yêu trăng lắm!
- "Tôi tìm một ánh trăng xưa"
(Chút xưa-NTKL)
Hay:
- "Ngoài kia trăng sáng lung linh
... Tại cái khe cửa trăng ua vào tôi "
(Một mình-NTKL)
Tôi giật mình vì tiếng gọi "Trăng ơi". Ngoài trời trăng vẫn y nguyên. Tôi đọc lại Trăng của của Kim Liên Lần nữa. Chị dẫn tôi đi sâu vào bài thơ, như đi vào một đêm trăng của nỗi lòng, tâm sự của riêng. Tuy chị dùng từ đơn giản, cú tứ rất thoải mái, theo thể thơ tự do mới, nhưng sâu sắc và rất thực như cuộc sống và cuộc đời.
Quảng. Ngãi
MCS
