Songkran Festival, Thai New Year
Wednesday, October 17, 2007 2:02:14 AM
Chiếc máy bay từ từ cất cánh, Hà Nội nhỏ dần và mất hút dưới những đám mây. Tạm biệt Hà Nội, tạm biệt Việt Nam, và tạm biệt cái lạnh ghê người của những ngày đầu tháng 1, chúng tôi đến một xứ sở khác, xứ sở của những loài hoa phong lan đầy màu sắc. Những âm thanh lạ lùng từ các cô gái Thái chào đón chúng tôi đến đất nước của họ làm tôi thấy mình oai vệ hơn. Tôi thầm nghĩ, mình đã được ra nước ngoài. Và cũng chính từ lúc này, những khác biệt về văn hóa nơi đây đã luôn kích thích trí tò mò của chúng tôi, chương trình “hành trình văn hóa” đã thực sự bắt đầu. Sự khác biệt dễ nhận thấy nhất là ngôn ngữ, nhưng đó là điều hiển nhiên thôi vì mỗi nước đều có một ngôn ngữ riêng mà. Điều mà tôi nghĩ các bạn sẽ bất ngờ hơn đó là cách thức người Thái tổ chức những ngày Tết của họ - ngày lễ Songkran
Truyền thuyết về Songkran
Ngày xưa, có một chàng thanh niên trẻ rất thông minh, anh ta có thể hiểu được cả tiếng của chim muông. Điều này đã làm cho vị thần Kabil Maha Phrom ghen tị. Một hôm, ông ta xuống hạ giới và đưa cho chàng thanh niên ba câu đố với thời hạn trả lời là bảy ngày. Họ đánh cuộc với nhau rằng nếu chàng thanh niên trả lời được 3 câu hỏi đó thì vị thần sẽ bị mất đầu và ngược lại. Thời hạn đã hết nhưng chàng thanh niên vẫn không tìm ra được câu trả lời. Anh ta quyết định tìm đến một gốc cây để thực hiện lời cam kết.
Anh ta dừng lại ở một gốc cây cao, trên đó có một tổ chim. Tình cờ anh ta nghe được chim mẹ an ủi các chú chim con đang đói bụng rằng chúng sắp có một bữa tiệc ngon lành trên xác của chàng thanh niên không thể trả lời được các câu hỏi trong cuộc thách đố. Rồi chim mẹ cũng kể cho các chú chim con các câu đố và cách trả lời. Chàng thanh niên vui mừng và cuối cùng ngày hẹn cũng đã đến.
Theo giao kèo, vị thần phải chặt đầu của mình. Đầu của vị thần thật kinh khủng, nếu nó nằm trên mặt đất nó sẽ đốt cháy mọi thứ, nếu nó rơi xuống biển, nó sẽ làm cho nước biển cạn khô vì sức nóng. Vì vậy đầu của vị thần được đặt trong một cái hang lớn trên thiên đàng. Hàng năm, cứ vào ngày Songkran, bảy cô con gái của vị thần mang đầu của cha mình đi diễu hành cùng với các nam thần và nữ thần khác. Sau buổi tiệc trên thiên đàng, đầu của vị thần sẽ được đưa về lại hang.


Bảy người con gái của vị thần đó đều có tên riêng, nhưng người ta thường gọi các cô là các nàng Songkran. Trong ngày Songkran, nàng sẽ cưỡi một con vật và cưỡi theo một tư thế nhất định tùy thuộc vào thời gian nàng đến. Nàng sẽ đứng trên lưng con vật đó nếu nàng đến vào buổi sáng, cưỡi trên lưng nó nếu nàng đến vào buổi trưa, dựa lưng vào con vật và mở mắt nếu nàng đến vào buổi chiều, dựa lưng vào con vật và nhắm mắt lại nếu nàng đến vào buổi tối.
Thời điểm nàng Songkran đến là thời điểm mặt trời bước vào cung bạch dương (trên hoàng đạo). Đây là thời điểm báo hiệu một năm Songkran mới bắt đầu.
Các hoạt động trong ngày Tết
Hẳn trong số các bạn cũng có người đã từng nghe kể về Tết của Thái Lan, nhưng được trực tiếp tham gia vào ngày lễ này thì chắc là chưa nhiều. Songkran là lễ tết truyền thống của Thái, được bắt đầu vào ngày 13 tháng 4 hàng năm và kéo dài trong ba ngày (ở một số vùng khác nhau của Thái Lan thì ngày này có thể khác nhau). Ngày 13 tháng 4 là ngày đánh dấu kết thúc một năm cũ và ngày 15 tháng 4 là ngày bắt đầu một năm mới. Vào những ngày này, những người làm việc ở các thành phố lớn thường trở về quê để ăn Tết nên những thành phố lớn như Bangkok trở nên vắng vẻ khác thường. Cảnh tượng này cũng giống như Sài Gòn của Việt Nam trong dịp Tết.
Đây chính là thời gian để người Thái bày tỏ sự tôn kính của họ đối với đức Phật bằng cách lau chùi nhà cửa, và với những người lớn tuổi hơn bằng cách tưới nước lên những người đó. Trong các trường học, các học sinh xếp thành hàng và lần lượt tưới nước ướp hoa lên tay các thầy cô giáo của họ. Các công sở thì đóng cửa trong các ngày này.
Từ sáng sớm ngày đầu tiên của lễ Songkran, ngày 13 tháng 4, tất cả mọi người từ những cụ già đến những em bé trong trang phục chỉnh tề tiến về các ngôi chùa trong vùng để tặng thức ăn cho các nhà sư ở trong chùa. Trong chùa, người ta để sẵn một bàn dài, các nhà sư khổ hạnh tay cầm bát đựng đồ bố thí đứng hai bên bàn. Khách đến thăm chùa sẽ để cơm, bánh kẹo, hoa quả vào bát của các nhà sư. Ngoài ra, họ còn đem theo nến, hương, hoa và các chai nước có ướp hoa. Họ cắm nến, hương và đặt hoa trước các tượng Phật, sau đó họ quỳ rạp xuống để lạy, và cuối cùng sẽ tưới nước ướp hoa lên tay các tượng phật. Người Thái gọi việc tưới nước lên tay các tượng Phật là tắm cho Phật. Sau các nghi thức trong chùa, mọi người đều chờ đợi buổi lễ tạt nước.

Tặng quà cho các nhà sư

Tưới nước ướp hoa vào tay các nhà sư
Tưới nước ướp hoa vào tay các tượng phật
Chúng tôi đã tham gia lễ Songkran như thế nào?
Cùng chung một mong muốn khám phá về những điều chưa biết về đất nước Thái Lan xinh đẹp, chúng tôi gồm 10 người quyết định thuê một chiếc xe 12 chỗ ngồi và thẳng tiến lên Bangkok. Hai bên đường người ta để những thùng nước to, những vòi nước được bắt ra tận trước cổng nhà để chúc mừng nhau. Nước này không dùng để uống mà dùng để tạt vào người mà mình muốn chúc mừng.
Càng đi dần lên Bangkok, càng nhiều điều ngạc nhiên chờ đợi chúng tôi. Các thùng nước bây giờ không chỉ nằm ở hai bên vỉa hè mà còn nằm trên các chiếc xe ôtô nữa. Trên mỗi xe như vậy, có rất nhiều thanh thiếu niên, nam có, nữ có; họ đều ướt sũng và họ rất hạnh phúc trong bộ dạng đó. Có hai chiếc xe vừa vượt qua chúng tôi, chúng tôi trố mắt nhìn theo vì các cô cậu từ hai chiếc xe đó thi nhau tạt nước sang xe bên cạnh, một số sử dụng các khẩu súng nước y như súng thật, nhìn cứ là một vụ đánh giết trong các bộ phim. Theo phản xạ, tôi bỗng giật mình né tránh khi một người bên đường tạt một ca nước vào người tôi nhưng thật ra nếu tôi không tránh thì tôi cũng không bị ướt vì tôi đang ngồi trong xe ôtô máy lạnh mà. Tôi cười lại đầy vẻ thiện chí và qua nụ cười đó, tôi gửi theo lời chúc mừng năm mới của mình.
Chiếc xe chạy chậm dần và dừng hẳn, chúng tôi đã đến trung tâm của lễ hội. Tôi ngơ ngác nhìn những người xung quanh vì mặt họ loang lỗ đen trắng do những thứ bột trắng gì đó được bôi lên mặt. Một cô gái Thái nhẹ nhàng và khá rụt rè khi bôi lên mặt tôi một thứ bột gì đấy màu trắng (tạm gọi là bột mì:D ), bột này được người dân Thailand tin là dùng để trừ ma. Dường như qua cách ăn mặc, cô ta biết tôi không phải là người Thái nên cô mới có thái độ như vậy. Đến lúc này thì chúng tôi mới vỡ lẽ là phong tục bôi bột mì lên mặt cho nhau của người Thái cũng là để chúc mừng lẫn nhau. Người Thái không chỉ bôi bột mì lên người mà lên cả các đồ vật. Thế mới biết tại sao trên đường đi chúng tôi thấy rất nhiều người và cả các xe ôtô dính đầy bột như vậy.
Chúng tôi đã thật sự hòa vào dòng người tham gia lễ hội, mọi người đều ướt sũng, và mặt mày dính đầy bột. Mỗi người đều cầm trên tay những ca nước có trộn bột mì, gặp ai họ cũng đều xoa nước và bột lên mặt. Mặt của chúng tôi rốt cuộc cũng đã giống người Thái rồi, chúng tôi nhìn nhau cười vì tên nào cũng mặt mày lọ lem. Chúng tôi cũng xin bột và nước của những người đi trên đường để bôi vào mặt nhau và cười thỏa thích. Được một lúc rồi cũng chán, chúng tôi bắt đầu chuyển sang bôi lên mặt người Thái. Vì còn ngại ngùng nên ban đầu chúng tôi chỉ bôi lên mặt các cậu con trai, sau cũng quen dần, chúng tôi chuyển sang bôi lên mặt các cô con gái, và cảm thấy thích thú hơn nhiều so với khi bôi lên má các đực rựa. Bôi lên má các cô gái hoài cũng chán, chúng tôi chuyển sang chiến thuật mới, chỉ bôi lên má các cô xinh thôi, các cô không xinh thì không bôi nữa vì để tiết kiệm bột mì mà.

Sau khi đi bộ khoảng một km trên đoạn đường đông nghẹt người, chúng tôi ra đến chỗ người ta tổ chức văn nghệ, chiếu phim. Đến lúc này thì chúng tôi ai cũng đã mệt, và chỉ xem lướt qua các trò giải trí trong lễ hội rồi ra về. Chúng tôi đã có một khoảng thời gian thật vui khi được “chơi Tết” cùng những người bản xứ. Hy vọng bài viết này mang lại cho bạn những thông tin thú vị, hữu ích đặc biệt với những ai có ý định khăn gói du học hay du lịch ở Thái Lan.
Tham khảo
[1] Origins of Songkran. [Online] Availble at: http://www.thailandlife.com/songkran_001.htm











