A po co to wszystko - czyli informatyka wywody luźne

Przy kupnie komputera zwykle na końcu okazuje się, że mamy tylko sprzęt bez oprogramowania. Czasami nawet uda nam się kupić komputer z okienkami typu Viśta lub XP. No ale co dalej? Przecież praca na komputerze nie opiera się na graniu, przeglądaniu stron i oglądaniu filmów ewentualnie muzyki. Czasami tzreba spłodzić jakiś dokument, zrobić prezentację lub w arkuszu kalkulacyjnym jakieś mniej lub bardziej skomplikowane obliczenia. Generalnie na rynku panuje pakiet MS Office ale coraz częściej można spotkać osoby działające z pakietem OOffice. Jakie są różnice? Po pierwsze cena, po drugie zawartość pakietów, a po trzecie format zapisu plików. Pierwsze dwa aspekty są kwestią marketingowo-ekonomiczną, niestety tzreci aspekt potrafi zdecydować o wyborze pakietu.
Zanim jeszcze przystąpię do porównania muszę wytłumaczyć kilka skrutów, jakie będą używane, a które często dla przeciętnego kowalskiego nie są zrozumiałe:
OEM - jest to rodzaj licencji przypisany do komputera lub do jakiegoś urządzenia (np. skanera, drukarki);
BOX - oprogramowanie na tej licencji można przenosić pomiędzy komputerami pod warunkiem, że zostanie wcześniej odinstalowane lub są inne zapiski w licencji (np. licencja na 3 komputery);
STUDENT - oprogramowanie mogą kupić uczniowie i pracownicy oświaty.
I tak licencje OEM są często dużo tańsze niż BOX ale mają oczywiste ograniczenia, podobnie jak licencje STUDENT.
Wracając do pakietów "ofisowych" to skupię się na pakiecie BOX datowanym na rok 2007 bez ograniczeń typu STUDENT.
Na początek cena: MSO - 1724 zł; OO - 253 zł. Można by sądzić że pakiet MSO daje więcej programów więc zobaczmuy składy obu pakietów:
MSO:

1. Word 2007 - edytor tekstu;
   
2. PowerPoint 2007 - prezentacje multimedialne;
   
3. Outlook 2007 - klient poczty elektronicznej;
   
4. Excel 2007 - arkusz kalkulacyjny.
   

OO:

1. Writer - edytor tekstu;
   
2. Base - program bazodanowy;
   
3. Draw - program graficzmy;
   
4. Impress - tworzenie prezentacji;
   
5. Math - edytor formuł matematycznych;
   
6. Calc - arkusz kalkulacyjny.
   

Pakiet MSO daje nam podstawowe trzy narzędzia i dodatkowo klienta poczty elektronicznej, za to OO daje nam do rąk dodatkowo program do tworzenia baz danych, formuł matematycznech i program graficzny. Czyli różnica w cenie nie wynika z zawartości, no więc z czego? Może funkcjonalność? No więc nie bardzo, bo oba pakiety wyglądają niemal identycznie i jest sprawą przyzwyczjenia się do jednego lub drugiego (cena może motywować do zmiany przyzwyczjeń na rzecz OO). Cena wynika niestety z formatu zapisu. Praktycznie przyjęło się, że dokumenty zapisywane są w formacie firmy z Redmond i przez to cena jest po prostu kwestią monopolu. Czyli chcesz być tańszy to kupujesz OO, a chcesz być "zgodny" to kupujesz MSO. Oczywiście pakiet OO potrafi odczytać pliki zapisane przez MSO ale bardzo często z błędami wynikającymi z zamkniętego standardu zapisu.
Jest jeszcze jedna alternatywa dla użytkowników okienek, a mianowicie darmowe oprogramowanie chłopaków z pod znaku czterech kolorowych kwardatów (dziwne no nie?). Można z ich stron pobrać programy pozwalające na poprawne odczytywanie (bez edycji) plików w formatach MSO, a jako pakiet zainstalować OO. Takie COMBO u mnie się sprawdza doskonale.

Pamiętnego roku 2002'ego udało się zorganizować LAN'a na wynajmowanym mieszkaniu.
Na początek skład osobowy wg lokalizacji (opis fotek od góry do dołu):

Kuchnię okupowali Greg i Phiona.W dużym pokoju stacjonowali Biacho, Harvester i Struś (ten doterł dnia drugiego). W pokoju małym byłam ja (czyt. Miggi) oraz Eriond , Low (nie ma na fotkach) i Valdez, który z racji braku kompa robił za sępa. W kolejnym pokoju byli iNtEnSe i Tygrys.
Całość rozgrywek zaczęła się z poślizgiem ponieważ na początku były kłopoty z konfigiem sieci, potem komputer, który miał robić za serwer do UT co chwila się wieszał, a na dodatek na jednym z kompów trzeba było od nowa stawiać Winde (ot taka LAN'owa tradycja). Po uporaniu się z większością kłopotów (Winda ciągle się stawiała) zaczęliśmy od partyjki UT w trybie DM (tłumaczę dla nie wtajemniczonych że UT to Unreal Tournament, a DM to Death Match). Gra odbywała się do 150 fragów, który to wynik najszybciej osiągnął Greg (co było do przewidzenia). Nie da się opisać emocji w słowach ale na szczęście mamy to udokumentowane w formie filmowej. Generalnie po rozgrywce wszyscy schodzili się do dużego pokoju aby się posilić i powymieniać uwagami (była przy tym kupa śmiechu). Po serji rozgrywek pojedynczych przyszedł czas na coś drużynowego, a wybór padł na UT CTF (tłumaczęże CTF znaczy Capture The Flag). Pierwsza rozgrywka była rozgrzewką skupiającą sięna umiejętnościach snajperskich niektórych uczestników (respect dla Grega). W drugiej rundzie było dużo więcej kombinowania (ze względu na planszę), a emocje sięgały zenitu gdy obie drużyny miały flagi przeciwnika i żadna nie chciała oddać po dobroci. Potem zaczęły się pomniejsze walki na pojedyncze kompy z czego długo obserwowałem jak Biacho, Harvester i Phiona grają w Rune okładając się mieczami i przyjacielskimi wyzwiskami. Nie wiem o której (ale było dobrze po 3 rano) ja padłem a na polu bitwy zostali najtwardsi grając w StarCrafta. Ze względu na porę i zmęczenie było to bardziej jak turówka bo co chwila ktoś zasypiał i budził się widząc swoje wojska nie w tym miejscu co pamięta że były. Jeśli do tego dodać że Biacho chciał wysłać piechotę po szpinak to możecie sobie wyobrazić jak ludzie grają na wpół śpiąc.
Dzień drugi to powolne budzenie się i kilka pomniejszych rozgrywek w UT (dla obudzenia). Doszło tekże do rozgrywki w Delta Froce:Land Warior gdzie snajperem nr. 1 był Greg (of corz), ale niecodzienną taktykę obrał iNtEnSe biegając z M-16 i strzelając czołgającym się snajperom w plecy. Niestety doszło także do incydentu w postaci kłutni w co gramy. Część chciała koniecznie grać w CS'a (czyt. Counter Strike) a część chciała kontynuować grę w UT i rozgrywki zostały zawieszone na jakieś 2h. Za to był czas na zrobienie małego CopyParty. Tutaj niestety nie dał radę sprzęt bo NIE PODŁĄCZA SIĘ DO SWITCHA 10/100 HUBA 10. Efekt był taki, że jak ktoś kopiował za pośrednictwem obu urzędzeń to całą sieć klękała. Po rozluźnieniu zainstalowaliśmy nową na owe czasy grę Battlefield 1942. Do tej pory pamiętam przerażoną minę Biacha, gdy jako pilot mocno uszkodzonego już samolotu wysadził wszystkich spadochroniarzy, a następnie w piękny sposób rozbił maszynę razem ze sobą (dzielny pilot z niego był) i Gregiem, któremu nikt nie powiedział, że samolot spada (zobaczył trzy spadochrony i kawałek szybko zbliżającej się gleby). Graliśmy znowu do dnia następnego ale już nie tak długo jak poprzednio (zmędzienie dawało się we znaki wszystkim).
Trzeciego dnia nie było już mowy o konretnej rozgrywce bo wszyscy mieli włączony Zombie Mode.
Jak już wspomniałem fotki nie oddają klimatu rozgrywak, ale film już tak. No i właśnie klimat i ludzie to jest to co jest najfajniejsze w LAN Party. Po pewnym czasie nie pamięta się kto wygrał, a kto przegrał tylko kto grał i i jak było. I o to właśnie chyba chodzi aby zachowywać z takich imprez dobre wspomnienia.

Tak to już jest, że boimy się nowości. Do tego jeśli ta nowość jest krytykowana przez zdecydowaną większość to ciężko zachować obiektywizm. Mowa oczywiście o promowanym na prawo i lewo systemie Vista. Do wczoraj jakoś nie miałem większej styczności z systemem ale stało się. Znajoma zamówiła laptopa niezły wypas (CPU Core2Duo 2GHz, 1GB RAM, HDD 160GB, grafa NVidia 7300) i już oczyma wyobraźni widziałem jak to będzie śmigać. No niestety na XP to może by i śmigało ale na Vista Home Premium już nie bardzo. Po pierwsze po włączeniu następuje rozruch zerowy, który trwał jakieś 15 min. Po drugie konfiguracja wstępna to kolejne 10 min. Po trzecie samo działanie na ustawieniach domyślnych mnie denerwowało (wiecznie rozwijane okienka, wszystko takie za okrągłe i za kolorowe), a wieczne tutoriale i samouczki potrafią wyprowadzić z równowagi. Co do samego wyglądu to chłopaki z Redmond dobrze pooglądali to co można zrobić w OS X, KDE i GNOME i po prostu powrzucali wszystko do jednego kosza. Dla mnie przerost formy nad treścią. Zakładając że ta sama konfiguracja na XP działałą by po prostu wyśmienicie to Vista udowadnia, że trzeba koniecznie co roku wymieniać sprzęt. Oczywiście można powyłączać wodotryski ale to będzie wyglądało jak WIN2000, a działało jak przeładowany XP. Do tego należy jeszcze dodać, że na dzień dzisiejszy dużo programów ma kłopoty z działaniem pod okienkami ze znakiem V i to co robiliśmy pod XP możemy nie zrobić pod V (nawet głupi słownik polsko-sngielski). Konkluzja? Notebook za 4k zł z Viśtą działa wolniej (i ma mniejszą przydatność) niż notebook za 2,6k zł z XP'kiem (sprawdzone oraganoleptycznie).

Na koniec cytat z telefonicznego serwisu komputerowego:
klient: na komputerze mam Windowsa;
serwisant: no i ?
klient: i mam pewien problem;
serwisant: to już Pan powiedział.

Rzeczy "pierwsze" zawsze zapadają w pamięć najbardziej. Nie ważne czy to samochód, dziewczyna, instalacja "okienek" czy tytułowy komputer. W moim przypadku "ten pierwszy" otrzymałem od rodziców dopiero po dostaniu się do szkoły średniej. Nie zapomnę tego dnia jak rozpakowywałem pudełka, podłączałem wszystkie kabelki i po raz pierwszy włączyłem "potwora".
To teraz w kwestji konfiguracji:

1. Procesor: Cyrix 486DX2 50MHz;
   
2. Pamięć RAM: 4 MB EDO RAM;
   
3. Dysk twardy: 540 MB;
   
4. Stacja dyskietek: 5,25'' i 3,5'';
   
5. Karta graficzna: Advanced Logic (PCI) 512 kB;
   
6. Monitor: Samtron 15'' (mam go do dziś).
   

W komplecie, który kosztował blisko 2300 zł (teraz dokładnie nie pamiętam) NIE było ani karty muzycznej (drogi luksus jak na owe czasy) ani napędu CD-ROM (bardzo drogi luksus jak na owe czasy).
Pierwsze dni zleciały na frywolnej instalacji gier (qpa dyskietek) ale już dnia trzeciego komputer wylądował w serwisie bo "się zepsuł". Okazało się, że nie "zepsuł" tylko miał wirusa i oczywiście nie "się" tylko ja go tak załatwiłem. Od serwisu dostałem jedynie słowa uznania co do czasu jaki potrzebowałem na "załatwienie" kompa.
Komputer przeszedł kilka zmian, a mianowicie po kilku tygodniach dokupiłem od kumpla (osobistego GURU komputerowego) używaną kartę zgodną z SoundBlasterem 2.0 wraz z głośnikami pasywnymi (60 zł pamiętam jak dziś). Ten dźwięk w 22kHz to było coś!! Następnie dokupiłem kolejne 4 MB RAM (sprowadzane z Opola przez chyba 7 pośredników). Na samym końcu kupiłem CD-ROM x8 (w sklepie za jakieś chore 250 zł).
To były czasy jeszcze MS-DOS'a, Norton Commandera i tony dyskietek, oraz dokładnego poznawania plikó autoexec.bat i config.sys. Czasami aby uruchomić jakąś gre trzeba było "szukać" wolnych 60 kB pamięci podręcznej, uruchamiać programy "powiększające" RAM i kompresujące dyski twarde. O oglądaniu filmów na kompie nik nawet nie marzył, muzyka w formacie MP3 nie istaniała, a gry miały grafikę w rozdzielczoćci 320x240. I teraz to się może wydawać śmieszne lub nawet niemożliwe, ale za parę lat będą też tak oceniać nasze sprzęty.
Podsumowując: do tej pory w warsztacie mam komputer tej klasy (tylko z lepszymi podzespołami) i czasami uda mi się go odpalić żeby posłuchać MOD'a na Gravisie (dla niewiedzących: k.muzyczna konkurencyjna w "tych" czasach dla SoundBlastera) lub aby zagrać w X-Winga.

Kilkukrotnie przyszło mi naprawiać komputery z uszkodzonymi kondensatorami. Uszkodzenie widać na pierwszy rzut oka o płytę główną, a zostsało zobrazowane fotką. Niestety nie jest tak jakby się mogło wydawać niektórym użytkownikom że jak zapłacili za markową płytę dużo kasy to mogą spać spokojnie. Nawet ci najwięksi mięli serie z elementami w wersji oszczędnościowej.
Na szczęście takie uszkodzenie w większości przypadków jest naprawialne pod warunkiem, że dość szybko zareagujemy na dziwne zachowania komputera. Ponieważ awarię widać zaraz po otworzeniu obudowy więc z diagnozą nikt nie powinien mieć problemu. Napisałem "w większości przypadków" bo miałem już naprawy gdzie płyta odeszła do krainy wiecznie stabilnych napięć i temperatur. Czemu? Nie jestem elektronikiem ale zgaduje, że inne elementy płyty zostały uszkodzone wraz z kondensatorami (dostawały nieprawidłowe napięcie).

Jak naprawiać?
Po pierwszae kondensatory powinny być typu LowESR z temperaturą 105 St.C i ZAWSZE nowe.
Po drugie parametr napięcia kondensatorów powinien być taki same jak tych wymienianych (pojemność moze być troszkę większa).
Po trzecie wymianie podlegają WSZYSTKIE kondensatory w grupie (szeregu).
Po czwarte niech naprawę robi ktoś kto zna się na lutowaniu i ma "kolbę", a nie "transformersa".
Skuteczność napraw szacuję na poziomie 90% przy spuchniętych kondensatorach i 50% przy wylanych, także im szybsza diagnoza tym większe prawdopodobieństwo sukcesu.

Jaki jest koszt naprawy?
Różnie, zależnie od naprawiającego i jego źródła części. W sklepie jeden kondensator może kosztować nawet kilka złotych, w hurtowni i np. ALLEGRO kilkadziesiąt groszy. Zwykle elektronik taką naprawę robi prawie od ręki (jak ma części) za max 30 zł, gdzie słyszałem o sklepach komputerowych, które za taką usługę chcą ponad 100zł (koszt nowej płyty to około 150zł).

Przepraszam, że tym razem tekst tak poważny ale moze te kilka uwag się komuś przyda.