The Light of Dharma

“You say that if a man attains Arahantship he must either enter the Order that very day or die and attain parinibbāna. Yet if he is unable to find a robe and bowl and preceptor then that exalted condition of Arahantship is a waste for destruction of life is involved in it.”

“The fault does not lie with Arahantship but with the state of a layman because it is too weak to support Arahantship. Just as, O king, although food protects the life of beings it will take away the life of one whose digestion is weak – so too, if a layman attains Arahantship he must, because of the weakness of that condition, enter the Order that very day or die.”

“ທ່ານບອກວ່າ ຖ້າຫາກຄະຣຶຫັດບັນລຸເປັນພຣະອໍຣະຫັນ ຜູ້ນັ້ນຈະຕ້ອງບວດ ຫລືບໍ່ກໍຕາຍຫລືປະຣິນິພພານໃນມື້ນັ້ນ. ແຕ່ຖ້າຫາກວ່າ ບໍ່ສາມາດຫາຜ້າຄຸມ, ບາດ ແລະອຸປັດຊາໄດ້ ເປັນອັນວ່າ ສະພາບທີ່ສູງສົ່ງຂອງຄວາມເປັນອໍຣະຫັນກໍໄຮ້ຄ່າແລະກໍຈະທຳລາຍຊີວີດທີ່ໄປກ່ຽວຂ້ອງດ້ວຍ.” ພຣະຍາມິລິນຖາມ.

“ຄວາມຜິດພາດ ບໍ່ໄດ້ຢູ່ທີ່ຄວາມເປັນພຣະອໍຣະຫັນນັ້ນດອກ ແຕ່ຍ້ອນສະພາບຂອງຄະຣຶຫັດ ຍ້ອນວ່າມັນອ່ອນທີ່ຈະໄປຮອງຮັບຄວາມເປັນພຣະອໍຣະຫັນໄດ້. ດູລາ ມະຫາບໍພິດ, ເຊັ່ນດຽວ ກັບອາຫານທີ່ບໍ່ສາມາດປົກປ້ອງຊີວິດສັບພະສັດແລະຈະພາກຊີວິດຜູ້ທີ່ມີລະບົບຫຍ່ອຍອາຫານອ່ອນແອສັນໃດ- ເຊັ່ນດຽວກັນ ຄະຣຶຫັດຜູ້ໄດ້ບັນລຸເປັນພຣະອໍຣະຫັນ ເນື່ອງຈາກວ່າຄວາມອ່ອນແອຂອງສະພາບເປັນຄາຣະວາດນັ້ນ ຈິ່ງຈຳເປັນຈະຕ້ອງໄດ້ບວດ ຫລືບໍ່ກໍຕາຍໃນມື້ນັ້ນ.” ພຣະນາຄະເສນ ຕອບ.

the Debate of King Milinda ໜັງສືມິລິນທະບັນຫາ
ບັນນາທິການໂດຍ : Bhikkhu PESALA ນຳມາແປໂດຍ: ພຣະອາຈານ ໄຊຍະເດດ ວົງໂສພາ

ຄຳສັບໃນບົດ:

Arahantship : ພຣະອໍຣະຫັນ
the Order: ຄະນະສົງ, ສົງ(ຕ້ອງຂຽນໂຕໃຫຍ່ຕະຫລອດ), enter the Order ເຂົ້າບວດ
attain: ບັນລຸ
exalted (past participle used as adjective): ທີ່ສູງສົ່ງ, ໜ້າເຄົາລົບ, ໜ້າບູຊາ
weakness: ຄວາມອ່ອນແອ, ຄວາມບົກຜ່ອງ, ຈຸດອ່ອນ
beings: ສັບພະສັດ
digestion: ລະບົບລະບາຍອາຫານ
parinibbāna : ປະຣິນິພພານ ຫຼືຕາຍ (ໃຊ້ກັບພຣະພຸດທະເຈົ້າ ແລະພຣະອໍຣະຫັນ)
preceptor: ອຸປັດຊາ(ຜູ້ບວດໃຫ້)

ອັຄຄັນຍະສູຕຣ໌ ເປັນພຣະສູດທີ່ເວົ້າເຖິງການກຳເນີດຂອງໂລກແລະຈັກກະວານຕາມທັດສະນະທາງພຸດທະສາສະໜາ ແລະ ທິດສະດີບິກແບ໊ງ (Big Bang Theory) ທີ່ເວົ້າເຖິງຈຸດກຳເນີດຂອງຈັກກະວານແລະໂລກເຊັ່ນດຽວກັນ.

ຄຳວ່າ ອັຄຄັນຍະສູຕຣ໌ ມາຈາກຄຳສອງຄຳ ຄື ອັຄຄະ(ອັກຄະ) + ຍາ(ຕົວ ຍໍ ສັບພັນຍູໃນອັກສອນທັມ). ອັຄຄະ ແປວ່າປະເສີດ ຫລື ເລີດ, ຍອດ ຫລື ຊັ້ນຍອດ, ເດີມ ຫລື ດັ້ງເດີມ, ຕົ້ນ ຫລື ຊັ້ນຕົ້ນ. ສ່ວນຄຳວ່າ ຍາ ແປວ່າ ຮູ້ ລວມເຂົ້າແລ້ວວ່າ ທີ່ຮູ້ກັນວ່າເລີດ, ຍອດ, ເດີມ ຫລື ຕົ້ນ ເມື່ອແປຕາມເນື້ອໃນແລ້ວ ໝາຍເຖິງສິ່ງທີ່ເວົ້າກັນມາຕັ້ງແຕ່ໂລກເກີດ. ເປັນພຣະສູດທີ່ພຣະພຸດທະອົງເທດໃຫ້ສາມະເນນວາເສດຖະແລະສາມະເນນ ພາຣະທະວາຊະ ທີ່ນະຄອນສາວັດຖີ. ເລື່ອງມີຢູ່ວ່າ ສາມະເນນນີ້ໄປຖາມຄວາມເປັນໄປເປັນມາກ່ຽວກັບວັນນະ(ຊົນຊັ້ນວັນນະ). ພຣະພຸດທະອົງຈິ່ງ ໄດ້ກ່າວເຖິງການກຳເນີດຂອງຈັກກະວານ ຂອງໂລກ ຈົນເວົ້າເຖິງການພັດທະນາການຂອງມະນຸດຮອດວັນນະຕ່າງໆ.

ອີງຕາມ ອັຄຄັນຍະສູຕຣ໌ ໄດ້ກ່າວເຖິງການກຳເນີດຂອງໂລກໄວ້ວ່າ ກ່ອນໜ້ານັ້ນຈັກກະວານມີແຕ່ຄວາມມືດມົນອົນທະການ ເວີ້ງວ້າງ ໄຮ້ສິ່ງທີ່ມີຊີວິດ ແມ່ນແຕ່ດວງເດືອນແລະດາວກໍຍັງບໍ່ທັນມີ, ການເວລາ ທີ່ບົ່ງບອກເຖິງວັນເດືອນປີແລະລະດູການກໍຍັງບໍ່ທັນມີ.

Read more...

ການນົບໄຫວ້ ເປັນຄຸນສົມບັດມາລະຍາດຂອງຄົນລາວເຮົາແຕ່ໃດມາ. ການໄຫວ້ ເປັນການສະແດງເຖິງຄວາມເຄົາລົບ, ຄວາມອ່ອນນ້ອມຖ່ອມຕົນ, ຄວາມເປັນມິດຕະພາບທີ່ດີງາມ ບົ່ງບອກເຖິງອາຣະຍະທັມອັນລ້ຳຄ່າທາງວັດທະນະທັມ. ຕາມປົກກະຕິ ຜູ້ໄຫວ້ຍ່ອມຈະໄດ້ຮັບການໄຫວ້ຕອບ ເໝືອນດັ່ງພຸດທະພົດທີ່ວ່າ ວັນທະໂກ ປະຕິວັນທະນັງ. ການໄຫວ້ລະຫວ່າງຄົນຮຸ່ນລາວຄາວດຽວກັນ ກໍບົ່ງບອກເຖິງມິດຕະພາບ, ລະຫວ່າງຜູ້ນ້ອຍກັບຜູ່ໃຫຍ່ ກໍບົ່ງບອກເຖິງຄວາມອ່ອນນ້ອມ ບໍ່ຖືໂຕ. ການໄຫວ້ ເປັນສິ່ງບໍ່ເສັຍຫາຍ ສາມາດດຶງດູດໃຈ ຜູກໃຈແກ່ຜູ້ທັກທາຍແລະພົບເຫັນ ເປັນວັດທະນະທັມການທັກທາຍທີ່ຄວນຮັກສາໄວ້.

The Time-line of Buddhism in Laos

By Ekaggacitto Bhikkhu



Laos is one of the Buddhist countries in Southeast Asia where Buddhism has firmly taken root as well as in her neighboring countries such as, Thailand, Burma, Cambodia, and Vietnam and so on. While the exact dates of the introduction of Buddhism into Laos, as in the case of her neighbors, are of a matter of debate.

1. According to Nangsue Uranghathat Nithane, the Buddha ever traveled to the Mekong Valley and predicted that Buddhism would flourish in this land in the future.

2. After the Buddha's great demise, for 8 years, 7 months and 15 days or in the 8th century B.E., the Venerable Maha Kassapa together with 500 monks(must have been 5 monks) brought the Breast Bone Relics of the Lord Buddha to Phoukampha,the present Phra That Pranom.

3. For sure, it was introduced into the land called Suvaṇṇabhumi including Myanmar, Thailand, Cambodia, Laos, Indonesia or in southeast Asia in the time of Asoka Emperor in the 3rd Century B.E. During this time Buddhism was ministered by the Venerable Sona and Uttara.

4. In the 5th century A.D. in the time of Burichan, who was enthroned in circa 475 A.D. there were two arahats from India, the Venerable Putthavongsa and the Venerable Sassadi who helped propagating Buddhism at that time.

5. Tantric Buddhism was ever introduced into Laos through the Kingdom of Nanchao during the 7th century A.D. but it temporarily lasted and nearly at the same time, in the 7th or 8th century A.D., it was again introduced by the Mon Buddhist monks into the land.

6. During the 11th -12th century A.D. Khmer rulers took control of Muangsua, the former kingdom of Luang Prabang, they brought with them the Theravada Buddhism which then replaced the Mahayana Buddhism.

7. In the 14th century A.D., in the reign of King Fa Ngoum, it was the most official phase of Buddhism introduced into Laos and it has been flourished since then.


Reference:



1. Dhammikamuni, D.P. Buddhism in Laos: A Study from the Ancient
up to the Present.(Lao version), Sukkhaphapchay Printing, Bangkok:2010.

2. Champakeomany, Kham & Phaengrattanavong, Somphone. A History of
Hinayāna Buddhism in Southeast Asia (Lao Version), the
State Printing House, Vientiane: 1972.

3. Mayoury & Pheuiphan Ngaosrivathana. The Enduring Sacred of the
Naga. Mekong Press, Chiangmai:2010.

4. Phothisane, Souneth, Dr. Lao Buddhism: History and Practice.(Lao version) Isan
Cultural Research and Institute, Mahasalakham University,
Mahasalakham: 2006.

5. Andrea Matles Savada, Laos: A country study, (Washington: GPO for the Library of Congress, 1994), http://en.wikipedia.org/wiki/Buddhism_in_Laos#cite_ref-locstudy_0-8. Retrieved 25 Dec2010.

ຮຽມໄດ້ຮັບຂ່າວຂໍ້................ທີ່ໂຍມສົ່ງສານເຖິງ
ໄດ້ໄຖ່ຖາມມາຫາ.................ບອກຈາຄວາມຕ້ານ
ຂໍໃຫ້ໄຂຄວາມເວົ້າ................ສອນທັມອັນປະເສີດ
ແກ່ພວກໝູ່ຂ້ານ້ອຍ...............ຜູ້ຕິດໄພພະຍາດຮ້າຍ ພໍໄດ້ເພິ່ງພີງ ແດ່ທ້ອນ.


ພະຍາດທີ່ວ່ານັ້ນ................ຄືໂລກເອຈໄອວີ
ເປັນທີ່ເວທະນາອຸກ...............ອັ່ງມະໂນສຸດແຄ້ນ
ຄອຍແຕ່ຄອງວັນມື້...............ລໍເວລາມັດຈຸລາດ
ມັນຈະມາຢ່ວງຢື້.................ໃຫ້ຊີວັງມອດມ້ວຍ ກັບບ້ານບໍ່ຕ່າວຄືນ.

Read more...