Next destination...

Chiếc xe từ từ dừng lại trước một quán ăn bên đường, phía trước mặt nước ngập ngang bánh xe tải, và tất cả xe con 4 chỗ đều phải dừng lại không qua được đoạn đường ngập dài khoảng 1 Km. Bago, một thành phố cách Yangon 80 Km về phía bắc chào đón tôi và một nhóm khách du lịch phương Tây như thế đó.



Gỗ Teak từ rừng mang tiền về túi người giàu, để lại lũ lụt cho dân nghèo


Hãng du lịch nơi tôi thuê xe hầu như không hề biết ở Bago đang bị lụt sau trận lũ của trung tuần tháng 8, và có lẽ có rất nhiều người không hề biết điều này vì có rât nhiều xe con đỗ lại ven đường.

Cách họ thông tin cho nhau về tình hình nước ngập là dừng lại ven đường và hỏi bất kỳ ai, hoặc hỏi các lái xe đi ngược chiều khi có dịp. Xe hơi tại Miến Điện phần lớn là xe cũ và có rất nhiều xe tay lái nghịch. Nhưng đường giao thông lại được phân làn theo chiều thuận. Mỗi khi hai chiếc xe tay lái nghịch gặp nhau trên đường, hai người lái xe nhoài người ra hết cỡ, nói to hết cỡ để trao đổi thông tin về diễn biến của con nước.

Cũng trong ngày hôm đó, tờ báo tiếng Anh The New Light of Myanmar không hề có thông tin về nước lũ tại Bago. Duy nhất chỉ có một tin về lũ tại...Vientiane, thủ đô của Lào với hình ảnh minh họa của Reuters, được dẫn nguồn là "Internet".

Một người dân cho biết, mưa liên tiếp 5 ngày kèm với lưu lượng nước đổ về từ thượng nguồn khiến nước lũ dâng cao. "Năm nào Bago cũng phải đối mặt với nước lụt, năm nào cũng có vấn đề. Nhưng năm nay thì có vẻ nặng hơn", ông nói và cho biết thêm đã ở đây được hơn một thập kỷ.

Tại đoạn đường ngập nước, hàng chục thanh niên bản địa ngồi chờ ven đường để được thuê đẩy xe qua chỗ ngập. Cũng ngần ấy quân cảnh có mặt tại hiện trường để đảm bảo thông suốt giao thông mỗi khi có đoàn quân xa với xe hộ tống đi qua.

Loại xe duy nhất có thể vào được các điểm danh thắng phía ven thủ phủ của bang Bogo hôm là xe thổ mộ, ngựa ở vùng này có gốc từ Vân Nam, Trung Quốc nên rất to và xe cũng rất lớn nên dễ dàng qua được các đoạn đường ngập nước.

Tạm biệt đám du khách người Anh, tôi nhảy lên chiếc xe với bác xà ích không hề nói tiếng Anh, bỏ lại tốp du khách phương Tây đang tiếc nuối vì phải bỏ lỡ ngày tour vì không có máu liều.



Chị gái này thì đúng là "vượt cạn" 2 lần

Người đánh xe chắp hai bàn tay trước ngực vẻ thành khẩn rồi chỉ về phía xa sau quãng đường ngập, đã tìm hiểu thông tin trước nên tôi biết quanh Bago có quần thể chùa rất đẹp. Ý ông xà ích muốn hỏi là đi chùa phải không? Vâng, thì đi chùa.

Giơ 3 ngón tay, chỉ vào đồng hồ, giơ tiếp 4 ngón, hy vọng ông hiểu được là chỉ thăm 3 chùa thôi và đến 4 h là phải quay lại rồi. Lúc này mới thấy giá trị của thông tin internet, không cần biết tiếng bản địa và một người đánh xe ngựa cũng có thể hướng dẫn du lịch.

Bago thuộc Vương quốc Mon từ thế kỷ thứ 9 giờ đây còn lưu lại một quần thể chùa với những kiến trúc tinh xảo và đẹp thể hiện một thời kỳ hưng thịnh của vương quốc này.

Bago những thập kỷ gần đây nổi tiếng với những rừng gỗ tếch thân lớn, chúng càng trở nên đắt giá hơn khi tại Thái Lan, nguồn tài nguyên này đã được quy hoạch và nó cũng đang cạn dần trên lãnh thổ Lào.

Qua các đoạn ngập nước là bùn lầy, bùn tràn ra hai ven đường và ruộng lúa. Người đánh xe đưa tay ngang cổ cho biết mấy ngày trước nước ở đây ngập đến cổ. Có những đoạn cầu bắc ngang con rạch đã bị lũ cuốn trôi mất buộc người và xe phải lội bộ qua.

Không ai có thông tin gì về số người thương vong hay thiệt mạng trong vùng sau đợt lũ. Người ta chỉ nói với nhau, đã có mưa lớn liên tiếp trong 5 ngày liền, cộng với nước dâng từ thượng nguồn khiên một phần của ngoại vi Bago bị nhấn chìm trong nước.

Qua các dãy nhà xiêu vẹo sau trận lũ, người đánh xe lại ra dấu quay một vòng quanh chỗ nhà đổ và chỉ tay lên mấy ngọn tháp chùa phía xa. Chùa chiền ở Miến Điện không những là nơi sinh hoạt tôn giáo mà còn là chỗ trú ẩn cho người dân qua những đợt thiên tai.


Hai đứa bé chơi tự do trong chùa

Trong đợt lốc xoáy Nargis hồi tháng 5 vừa qua, có rất nhiều người đã vượt qua cơn hoạn nạn nhờ tá túc trong các ngôi chùa lớn tại bang Irrawady. Tại Bago, chùa Shwe Thalyaung cũng không là ngoại lệ.

Chùa nổi tiếng với pho tượng Phật nằm lớn nhất tại khu vực với chiều dài hơn 54m, cao 16m. Trong những ngày này tuyệt nhiên không có khách tham quan mà chỉ có hoạt động của các đoàn cứu trợ.

Bên cạnh chùa Shwe Thalyaung, một nhóm đông dân làng đang vây quanh các nhân viên cứu trợ để nhận gạo tiếp tế. Gạo được mang từ trong chùa ra. Chùa là kho chứa hàng và nơi trú ẩn của dân làng trong trận lụt vừa qua.


Mỗi suất gạo chỉ đủ ăn trong ít ngày

Mỗi hộ gia đình được chia khoảng 4 ký gạo, một lượng gạo ít đến nỗi mà một số gia đình cho cả trẻ em đi lĩnh phần. Trẻ em thì vô tư lơ đãng, có đứa nghe đọc đến tên bố mẹ mình vẫn chưa biết đến lượt. Người lớn phải đá vào lưng mới sực tỉnh mà lao vào nhận phần.

Người ta mang đủ đồ vật đi để đựng gạo cứu trợ, bao nylon, xô, chậu và có nhiều người đựng cả gạo vào trong mũ lá. Phía đằng sau nơi phát gạo là một ngôi nhà cộng đồng có cắm cờ của hội Chữ Thập Đỏ. Bên trong nhà nhiều hộ gia đình đang ở tạm trong một không gian chung đụng và chật hẹp chờ nước rút.

Nước ở các cánh đồng và làng mạc lân cận chưa rút hết, rất đông người tụ họp tại vùng đất cao của chùa Shwe Thlyaung này. Họ vẫn chưa về nhà được và tụ họp nhau xem phim khá vui vẻ như không hề có chuyện gì xảy ra.

Một thanh niên trong làng cho biết khu vực ảnh hưởng của đợt lũ có khoảng hơn chục ngàn gia đình chịu ảnh hưởng. Một con số cũng khá lớn nhưng nhiều người dân Yangon không hề hay biết về trận lũ tại Bago trong khoảng cách chưa tới 100km.


Chùa Mahar Zhedi

Tổng Giám đốc Nha khí tượng Thuỷ văn của Liên Bang Miến Điện U Tun Lwin trước đó có tuyên bố trên tuần báo Myanmar Times, giải thích một trong những nguyên nhân khiến con số tử nạn trong đợt lốc Nargis hồi tháng 5 vừa qua cao là do "nông dân quá gắn bó ruộng đồng, nhiều gia đình đã được cảnh báo nhưng họ nhất định không chịu rời làng mạc đi lánh nạn."

Ông này cũng dẫn chứng công tác dự báo tại nước láng giếng Ấn Độ vài năm trước trong một trận bão:"do họ làm tốt nên số nạn nhấn thiệt mạng và thương vong chỉ là 50.000 người, thấp hơn nhiều so với dự báo ban đầu về số nạn nhân".

Tuần báo Myanmar Times không nói rõ là trận bão nào, năm nào tại Ấn Độ, nhưng dẫn lời ông Lwin cho biết, đầu năm 2009, chính quyền Liên bang sẽ tổ chức một hội thảo có tầm cỡ bàn về công tác dự báo và phòng tránh thiên tai.

Ghé thăm chùa Mahar Zedi, một ngôi chùa có tháp cao và đồ sộ nhất trong vùng. Lối đi quanh tháp sau những trận mưa rêu đã mọc xanh và rất trơn. Đứng trên cao nhìn quanh xóm làng thấy vẫn bình yên và không có chút xáo trộn nào của một vùng vừa bị thiên tai tàn phá.